ZEMSTA (2002)
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 2002
- Premiera: 2002. 10. 04
- Dane techniczne: Barwny (negatyw: Eastman-Kodak). Panoramiczny (Panavision). Dźwięk: Dolby Digital. 100 min.
Okres zdjęciowy: 5 lutego - 28 marca 2002. Plenery: Ogrodzieniec pod Olkuszem (ruiny zamku), Karczew (kościół), Warszawa (kościół ojców bernardynów), Mariańskie Porzecze (kościół). Sceny nakręcone poza Ogrodzieńcem ostatecznie nie znalazły się w filmie, krótki fragment tych scen pojawił się w materiałach dodatkowych wydania DVD.
Nagrań muzyki dokonano w studiach S-1 i S-4 Polskiego Radia w Warszawie.
Planowany budżet filmu: 6,7 mln zł.
Uroczysta premiera filmu: 30 września 2002.

- Fot. Piotr Bujnowicz
- Galeria zdjęć (31)
Cześnik Raptusiewcz, mieszkający po sąsiedzku w tym samym zamku ze znienawidzonym przez siebie Rejentem Milczkiem, pragnie ożenić się z owdowiałą Podstoliną. Łasy jest na jej majątek. Nie wie jednak, że Podstolina sama szuka majętnego męża. Cześnik, świadom niedoskonałości swej urody i braku ogłady towarzyskiej, prosi wezwanego na pomoc Papkina, by go z nią wyswatał.
Papkin kreuje się na pożeracza serc niewieścich i wielkiego bohatera, a w rzeczywistości jest tchórzem i fantastą. Romantyczną miłością kocha Klarę, wychowanicę i bratanicę Cześnika. Tymczasem Klara jest zakochana w synu Rejenta Milczka, Wacławie, który odwzajemnia to uczucie. Młodzi zdają sobie sprawę, że ich miłość przechodzi ciężką próbę, gdyż ani ojciec Wacława, Rejent, ani stryj i opiekun Klary, Cześnik nie zamierzają zgodzić się na ich małżeństwo. Wacław gotów jest nawet porwać Klarę, by się z nią ożenić. Na to jednak Klara nie może przystać, w obawie przed popadnięciem w niesławę.
Na złość Cześnikowi Rejent zleca murarzom naprawę muru dzielącego zamek. Cześnik wpada w szał mimo, że przed chwilą Papkin przyniósł mu dobrą nowinę: Podstolina gotowa jest wyjść za niego. Cześnik zarządza przygotowania do ślubu, a Papkinowi każe rozpędzić murarzy. Jednak strachliwy "bohater" chowa się gdzieś w kącie. Gdy wychodzi z ukrycia i widzi, że przy murze nikogo już nie ma, wygłasza monolog na cześć własnego męstwa.
Do akcji wkracza Wacław. Przedstawia się jako komisarz Rejenta i dobrowolnie oddaje Papkinowi w niewolę. Ten prowadzi dumnie swojego "jeńca" przed oblicze Cześnika, który wyrzuca obu za drzwi. Wacław, chcąc być bliżej Klary, przekupuje Papkina sakiewką złota.
Klara próbuje zdobyć przychylność Cześnika dla Wacława, prosząc o wstawiennictwo Podstolinę. Okazuje się jednak, że Podstolina to miłość Wacława z jego studenckich czasów. Wacław oszukał ją wówczas, podając się za księcia, ale Podstolina puszcza kłamstwo w niepamięć, zamierza zerwać zaręczyny z Cześnikiem i wyjść za Wacława.
Sytuacja uczuciowa gmatwa się coraz bardziej, gdyż równocześnie Papkin wyznaje miłość Klarze. Ta żartem domaga się dowodu miłości w postaci... krokodyla!
Milczek sporządza pozew do sądu przeciwko Cześnikowi, którego obwinia o pobicie murarzy. Wymusza na nich korzystne dla siebie zeznania, poczym wyrzuca za drzwi, nie zapłaciwszy za pracę.
Papkin przynosi Rejentowi wiadomość, że Cześnik, wyzywa go na pojedynek. Rejent początkowo grzecznie słucha Papkina, a nawet częstuje winem. Aż tu nagle u Rejenta zjawia się też Podstolina, oświadczając, że przyjmuje jego propozycję, którą otrzymała od niego listownie i wita go jako synowa.
Papkin wraca do Cześnika z listem od Rejenta i wiadomością o decyzji Podstoliny, która wybrała Wacława. Cześnik wpada we wściekłość i szykuje zemstę. Chce zwabić do siebie Wacława i oddać mu za żonę Klarę. W tym celu dyktuje Dyndalskiemu, list do Wacława, pisany niby to jej ręką. Równocześnie Papkin, pewien, że wino podane przez Rejenta było zatrute, pisze swój testament.
Cześnik rezygnuje z nieudanych prób napisania listu. Każe sługom porwać Wacława i tak się też staje, a kochankowie, zaskoczeni obrotem sprawy, natychmiast zgadzają się wziąć ślub, którego udziela im ksiądz w kaplicy.
U Cześnika zjawia się Rejent - nie doczekał się na niego w miejscu wyznaczonym na pojedynek. Ani myśli zgodzić się na to małżeństwo, lecz w końcu - gdy wkracza Podstolina, oświadczając, że cały jej majątek przepisany został na Klarę, która ma go przejąć w dniu ślubu - daje za wygraną. /.../ Dwa majątki - kąsek gładki /.../ - zauważa Rejent. Godzi się z Cześnikiem i obaj błogosławią młodą parę. [tekst pochodzi z materiałów reklamowych producenta]
Ekipa - lista skrócona
- Reżyseria: Andrzej Wajda
- Scenariusz: Andrzej Wajda
- Zdjęcia: Paweł Edelman
- Scenografia: Tadeusz Kosarewicz, Magdalena Dipont
- Dekoracja wnętrz: Wiesława Chojkowska
- Kostiumy: Krystyna Zachwatowicz, Magdalena Biedrzycka
- Muzyka: Wojciech Kilar
- Dźwięk: Jean Pierre Duret (dźwięk na planie), Grzegorz Lindemann, Tomasz Dukszta
- Montaż: Wanda Zeman
- Charakteryzacja: Waldemar Pokromski
- Kierownictwo produkcji: Kamil Przełęcki
- Producent: Michał Kwieciński, Janusz Morgenstern, Włodzimierz Otulak
- Produkcja: Arka Film, Vision Film, Telewizja Polska
- Obsada aktorska: Roman Polański (Józef Papkin), Janusz Gajos (Cześnik (Maciej) Raptusiewicz), Andrzej Seweryn (Rejent Milczek), Katarzyna Figura (Podstolina Hanna), Daniel Olbrychski (Dyndalski , sługa Cześnika)
Nagrody
- 2002 - Bilet, Nagroda Stowarzyszenia "Kina Polskie"-Złoty Bilet za zajęcie pierwszego miejsca w rankingu oglądalności (ok. 2 mln widzów)
- 2003 - Andrzej Wajda Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza reżyseria
- 2003 - Tadeusz Kosarewicz Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza scenografia
- 2003 - Magdalena Dipont Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza scenografia
- 2003 - Krystyna Zachwatowicz Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsze kostiumy
- 2003 - Magdalena Biedrzycka Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsze kostiumy
- 2003 - Wojciech Kilar Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza muzyka
- 2003 - Wanda Zeman Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepszy montaż
- 2003 - Katarzyna Figura Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza główna rola kobieca
- 2003 - Janusz Gajos Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza główna rola męska
- 2003 - Agata Buzek Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza drugoplanowa rola kobieca
- 2003 - Daniel Olbrychski Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza drugoplanowa rola męska
- 2003 - Lubomierz (FF Komediowych)-Brązowy Granat
Pierwowzory
- Pierwowzór: ZEMSTA
- Gatunek: Dramat
- Autor pierwowzoru: Aleksander Fredro
Patrz także:
- 1956 - ZEMSTA (1956)


















