PERSONA NON GRATA
- Film fabularny
- Produkcja: Polska, Włochy, Rosja
- Rok produkcji: 2005
- Premiera: 2005. 09. 09
- Dane techniczne: Barwny (negatyw: Kodak Eastman). 113 min.
Okres zdjęciowy: wrzesień - listopad 2004. Plenery: Moskwa, Urugwaj, Warszawa, Helenów. Budżet filmu: ok. 1,5 mln dolarów.
Wiktor (Zbigniew Zapasiewicz), ambasador Polski w Urugwaju boleśnie przeżywa nagłą śmierć ukochanej żony Heleny (Halina Golanko). Przyjeżdżając do kraju spotyka rosyjskiego wiceministra spraw zagranicznych, Olega (Nikita Michałkow), z którym przyjaźnił się przed dwudziestu laty. Wówczas był działaczem podziemia, a Oleg stawiał pierwsze kroki w dyplomacji sowieckiej w Polsce. Z tamtych lat datuje się ich zażyła przyjaźń obciążona dwoma podejrzeniami. W oczach Wiktora Oleg mógł być w swojej ambasadzie oddelegowany do infiltrowania polskiego podziemia. Po drugie, bliska przyjaźń Olega ze zmarłą właśnie żoną Wiktora kryje w sobie podejrzenie, czy zmarła nie zdradziła męża z ujmującym do dziś Rosjaninem. W polskiej ambasadzie w Urugwaju, z polecenia Wiktora, zaczyna pracę jego młody protegowany, Waldemar (Andrzej Chyra), który ze studiów w Rosji przywiózł piękną żonę, Rosjankę - Oksanę (Maria Bekker). Po powrocie z Polski Wiktor nieświadomie przelewa część swoich uczuć do zmarłej żony na małżonkę swego podwładnego. Polska ambasada pilotuje transakcję zbrojeniową, w której Rosjanie są konkurentami. Transakcja ta jest bardzo ważna dla Polaków. Rodzi się podejrzenie, że ambasada jest infiltrowana przez wywiad rosyjski. Podejrzenie pada na Oksanę. Wiktor przeżywa rozterkę. Sam amatorsko szuka dowodów przeciw swojej pracownicy, nie ma bowiem wśród personelu nikogo z polskich służb bezpieczeństwa. Śledztwo jest tym trudniejsze, że w ambasadzie radca (Jerzy Stuhr) jest podejrzany o malwersacje, a Waldemar przez brak doświadczenia daje się wplątać pośrednio w aferę z przemytem narkotyków. Wiktor szuka wsparcia u Alfreda - ambasadora Włoch, z którym się od dawna przyjaźni. Konflikty kulminują się w chwili, kiedy w Montevideo odbywa się kongres, na którym pojawia się Oleg, a także polska delegacja z Wiceministrem (Daniel Olbrychski) na czele. Trwa walka o kontrakt zbrojeniowy. Wygląda na to, że Rosjanie zwyciężają. Wiktor zastawia kolejną pułapkę i łapie Oksanę na tym, że kopiuje prywatnie różne oficjalne dokumenty. Spotkanie Wiktora z Olegiem ma wyjaśnić wiele wątpliwości ....
Ekipa - lista skrócona
- Reżyseria: Krzysztof Zanussi
- Scenariusz: Krzysztof Zanussi
- Zdjęcia: Edward Kłosiński
- Scenografia: Jagna Janicka
- Dekoracja wnętrz: Wiesława Chojkowska
- Kostiumy: Jagna Janicka
- Muzyka: Wojciech Kilar ("Koncert na fortepian i orkiestrę" oraz "Preludium chorałowe")
- Dźwięk: Wiesław Znyk
- Montaż: Wanda Zeman
- Charakteryzacja: Maja Gawińska-Łyczkowska
- Kierownictwo produkcji: Michał Szczerbic, Laura Gutman, Ekaterina Jakowlewa
- Producent: Iwona Ziułkowska-Okapiec, Leonid Wereszczagin, Krzysztof Zanussi, Nikita Michałkow, Rosanna Seregni
- Produkcja: Studio Filmowe Tor, Three T Productions, Sintra
- Obsada aktorska: Zbigniew Zapasiewicz (Wiktor Leszczyński, ambasador Polski w Urugwaju), Nikita Michałkow (Oleg, rosyjski wiceminister spraw zagranicznych), Jerzy Stuhr (radca), Daniel Olbrychski (wiceminister spraw zagranicznych Polski), Maria Bekker (Oksana, żona Waldemara)
Nagrody
- 2005 - Nikita Michałkow Gdynia (do 1986 Gdańsk) (Festiwal Polskich Filmów Fabularnych)-Nagroda za drugoplanową rolę męską
- 2005 - Krzysztof Zanussi Gdynia (do 1986 Gdańsk) (Festiwal Polskich Filmów Fabularnych)-nagroda Jury
- 2006 - Krzysztof Zanussi Złota Taśma (przyznawana przez Koło Piśmiennictwa SFP)-w kategorii: film polski za rok 2005
- 2006 - Wojciech Kilar Orzeł, Polska Nagroda Filmowa w kategorii: najlepsza muzyka; za rok2005
- 2006 - Wiesław Znyk Orzeł, Polska Nagroda Filmowa w kategorii: najlepszy dźwięk; za rok2005
- 2006 - Jacek Kuśmierczyk Orzeł, Polska Nagroda Filmowa w kategorii: najlepszy dźwięk; za rok2005
- 2006 - Wanda Zeman Orzeł, Polska Nagroda Filmowa w kategorii: najlepszy montaż; za rok2005
- 2006 - Jerzy Stuhr Orzeł, Polska Nagroda Filmowa w kategorii: najlepsza drugoplanowa rola męska; za rok2005
- 2006 - Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepszy film; za rok2005
- 2006 - Krzysztof Zanussi Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza reżyseria; za rok2005
- 2006 - Krzysztof Zanussi Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepszy scenariusz; za rok2005
- 2006 - Jagna Janicka Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza scenografia; za rok2005
- 2006 - Jagna Janicka Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsze kostiumy; za rok2005
- 2006 - Zbigniew Zapasiewicz Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza główna rola męska; za rok2005
- 2007 - Krzysztof Zanussi Nowy Jork (The New York Polish Film Festival)-Nagroda "Ponad Granicami" im. Krzysztofa Kieślowskiego w kategorii filmu pełnometrażowego
