SKAZANY NA BLUESA
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 2005
- Premiera: 2005. 08. 11
- Gatunek: Film biograficzny
- Dane techniczne: Barwny (negatyw: Fuji). Dźwięk: Dolby. 97 min.
Okres zdjęciowy: październik 2004. Plenery: Warszawa, Zalew Zegrzyński, Katowice, Tychy, Katowice, Świętochłowice, Nieporęt. Budżet filmu: 2,8 mln zł.
"Kiedyś chciałem umrzeć młodo, tak jak Jim Morrison, ale z czasem zacząłem patrzeć na to inaczej" - stwierdził kiedyś Rysiek Riedel i to zdanie stało się mottem filmowej opowieści o nim. Niestety, nie było mu pisane długie życie. Charyzmatyczny wokalista grupy Dżem, obdarzony wspaniałym głosem jeden z największych samorodnych talentów polskiej sceny rockowej, odszedł w wieku zaledwie 37 lat, 30 lipca 1994 r. Zniszczyły go narkotyki, od których najpierw nie chciał, a później już nie potrafił uciec. Dla wielu młodych ludzi, którzy dorastali na jego muzyce, stał się symbolem wolności i niezależności - zarówno tej artystycznej, jak i osobistej. W kilkanaście lat po jego śmierci na jego grobie fani nadal składają kwiaty i palą znicze.
Jan Kidawa-Błoński miał szczególne powody, żeby zrobić film o Ryszardzie Riedlu. Był jego bliskim krewnym, razem dorastali w śląskich familokach, mieli podobne marzenia, fascynacje. Na oczach przyszłego reżysera kształtowała się niezwykła osobowość Ryśka i jego bardzo specyficzny związek z ojcem - mieszanka miłości i nienawiści. Kidawa-Błoński nie nakręcił jednak typowego filmu biograficznego, wybrał do swojej opowieści tylko parę okresów z życia bohatera, koncentrując się na jego młodości i pierwszych krokach w branży muzycznej oraz na kilku ostatnich latach życia, gdy artysta coraz bardziej pogrążał się w nałogu, niszcząc siebie i swoją wspaniale zapowiadającą się karierę. Nie jest to także film muzyczny, chociaż oryginalna muzyka zespołu Dżem wypełnia znaczną część "Skazanego na bluesa", teksty piosenek stanowią swoisty komentarz ukazanych wydarzeń, a na ekranie pojawiają się autentyczni członkowie grupy, grający samych siebie. Film ten to przede wszystkim przejmująca opowieść o poszukiwaniu wolności w siermiężnej rzeczywistości PRL-u, o potrzebie uczucia, a jednocześnie oddalaniu się od bliskich, o artystycznym dojrzewaniu i walce z przeznaczeniem. Nadwrażliwiec o duszy dziecka, uciekający w świat marzeń i iluzji, nie potrafił pogodzić tego wszystkiego, zagubił się i zmęczył, a kiedy "skończyły mu się marzenia", jak sam mówi w jednej ze scen, już wiedział, że koniec jest bliski.
Niezwykły artysta znalazł znakomitego odtwórcę w postaci Tomasza Kota, przypominającym Ryśka nie tylko fizycznie, ale również świetnie oddającym na ekranie jego buntowniczą, nieokiełznaną naturę.
Akcja filmu zaczyna się w 1976 r. w Tychach, w jednym ze śląskich blokowisk. 20-letni Rysiek, choć inteligentny i bystry, nie pracuje, edukację zakończył na z trudem zaliczonej podstawówce, żyje z dnia na dzień na garnuszku rodziców, w ciągłym konflikcie z ojcem ormowcem, zafascynowany zachodnią muzyką i kulturą hipisów, pełen marzeń o indiańskim życiu na preriach. Te szczeniackie mrzonki tkwią w nim od czasów dzieciństwa spędzonego w ponurych familokach, kiedy to razem ze swoim najlepszym przyjacielem "Indianerem" bawili się w czerwonoskórych. Rysiek poznaje Małgosię, zwaną Golą, dziewczynę z tego samego osiedla, której podoba się wysoki chłopak stawiający pierwsze kroki w miejscowym zespole muzycznym. Rodzi się między nimi namiętne uczucie. Gola, jeszcze jako uczennica, zachodzi w ciążę. Wyrzucona ze szkoły, niebawem wychodzi za mąż za Ryśka. Ojciec chłopaka, do końca przeciwny temu związkowi, nasyła na syna komisję poborową, później wymienia zamki w drzwiach w mieszkaniu, gdzie młodzi mają mieszkać, ale Rysiek stawia na swoim. W dniu ślubu Indianer po raz pierwszy daje mu strzykawkę z działką "kompotu". Narkotyczny odlot będzie odtąd stale kusił Ryśka.
Nadchodzi rok 1990. Dżem jest jedną z najbardziej znanych grup w kraju, daje wiele koncertów, ma tysiące fanów. Ale za kulisami toczy się dramat lidera zespołu. Rysiek coraz bardziej pogrąża się w nałogu, często trudno mu dotrwać nawet do końca koncertu, żyje w świecie narkotycznych wizji. Podziwiany idol stacza się coraz niżej, żebrząc o narkotyki. Troska o dom spada wyłącznie na barki Gosi, która trwa u boku męża coraz bardziej zmęczona i zrozpaczona. Lecz ani ona, ani koledzy z zespołu, którym przechodzi koło nosa intratny kontrakt, nie są już w stanie zapobiec tragedii. [TVP]
Ekipa - lista skrócona
- Reżyseria: Jan Kidawa-Błoński
- Scenariusz: Przemysław Angerman, Jan Kidawa-Błoński
- Zdjęcia: Grzegorz Kuczeriszka
- Scenografia: Joanna Białousz
- Kostiumy: Ewa Krauze
- Muzyka: Dżem (zespół)
- Dźwięk: Paweł Fidala
- Montaż: Cezary Grzesiuk
- Charakteryzacja: Janina Dybowska-Person
- Kierownictwo produkcji: Zofia Wieczorek
- Producent: Jan Kidawa-Błoński, Małgorzata Kidawa-Błońska
- Produkcja: Gambit Production, Telewizja Polska - Agencja Filmowa, Canal+ Polska, Max-Film, Dżem sp.c., Agencja Koncertowa Leszek Martinek, Sephia
- Obsada aktorska: Tomasz Kot (Ryszard Riedel), Jolanta Fraszyńska (Małgorzata "Gola" Riedel, żona Ryśka), Maciej Balcar (Indianer), Adam Baumann (Jan Riedel, ojciec Ryśka), Anna Dymna (Polowa, matka Goli)
Nagrody
- 2005 - Tomasz Kot Gdynia (do 1986 Gdańsk) (Festiwal Polskich Filmów Fabularnych)-nagroda Prezydenta Gdyni za debiut aktorski
- 2005 - Ewa Krauze Gdynia (do 1986 Gdańsk) (Festiwal Polskich Filmów Fabularnych; od roku 2012 Gdynia Film Festival)-Nagroda za kostiumy
- 2005 - Jan Kidawa-Błoński Gdynia (do 1986 Gdańsk) (Festiwal Polskich Filmów Fabularnych; od roku 2012 Gdynia Film Festival)-"Złoty Klakier", nagroda Radia Gdańsk dla najdłużej oklaskiwanego filmu
- 2006 - Ewa Krauze Orzeł, Polska Nagroda Filmowa w kategorii: najlepsze kostiumy; za rok2005
- 2006 - Grzegorz Kuczeriszka Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsze zdjęcia; za rok2005
- 2006 - Joanna Białousz Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza scenografia; za rok2005
- 2006 - Dżem (zespół) Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza muzyka; za rok2005
- 2006 - Cezary Grzesiuk Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepszy montaż; za rok2005
- 2006 - Jolanta Fraszyńska Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza główna rola kobieca; za rok2005
- 2006 - Tomasz Kot Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza główna rola męska; za rok2005
- 2006 - Anna Dymna Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza drugoplanowa rola kobieca; za rok 2005
- 2006 - Jan Kidawa-Błoński Tarnów (Tarnowska Nagroda Filmowa)-Nagroda Publiczności
- 2006 - Jolanta Fraszyńska Złota Kaczka (przyznawana przez pismo "Film") w kategorii: Najlepsza polska aktorka; za rok 2005
- 2006 - Tomasz Kot Nagroda im. Zbyszka Cybulskiego - Nagroda Publiczności
- 2008 - Tomasz Kot Koszalin (Koszaliński Festiwal Debiutów Filmowych "Młodzi i Film")-Super Jantar za najlepszy debiut aktorski ostatniego dziesięciolecia



















