SZYFRY
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1966
- Premiera: 1966. 12. 25
- Gatunek: Film psychologiczny
- Dane techniczne: Czarno-biały. 2315 m. 80 min.
Plenery: Kraków.
- Fot. Muzeum Kinematografii w Łodzi
- Galeria zdjęć (1)
Dramat psychologiczny, ukazujący poprzez przeżycie człowieka, który po z górą dwudziestu latach powraca do kraju i nie może znaleźć wspólnego języka nawet z najbliższymi, niszczący wpływ przeszłości na ludzkie losy.
Dramatyczny list od syna w kraju burzy wygodny spokój zasiedziałego emigranta. Po dwudziestu latach Tadeusz decyduje się odwiedzić rodzinę pozostawioną w Krakowie. Jego syn, Maciek, opowiada mu prawdę o wegetacji matki, półobłąkanej od czasu straty młodszego syna, Jędrka, zabitego podczas okupacji... Tadeusz wspomina go: mały, smutny chłopczyk, jakże poważny w ubranku od pierwszej komunii - takim jak na jedynym ocalałym zdęciu - zasłuchany w ojcowskie wspomnienia z czasów I wojny, także tak bardzo innej niż ta nie-zrozumiała, okrutna wojna, której nie potrafią wyobrazić sobie ci, którzy nie przeżyli jej pod hitlerowską okupacją. Tadeusz usiłuje zgłębić dzieje tych, którzy tu w Polsce konspirowali, walczyli i ginęli. Opowieści Maćka, wojen-nego rozbitka który nigdy nie wyzwolił się z koszmaru wojennych wspomnień, nie przynoszą tej wiedzy. Są niezrozumiałe, zbyt wiele rzeczy wymyka się zdolnościom pojmowania. Zdają się z szyfrem, do którego brak klucza. Tadeusz samodzielnie usiłuje rozwikłać zagadkę śmierci syna, odnajduje ludzi, którzy znali jego rodzinę podczas okupacji, ale ciągle natrafia na ten sam mur. Nawet sprawa pozornie najprostsza: ustalenie czy Jędrka zabili Niemcy czy też zginął z rąk konspiratorów, dla których stał się niebezpieczny - wymyka się jego dociekaniom. A może Jędrek jeszcze żyje? Jak ślepiec błądzi Tadeusz wśród realnych, codziennych spraw obcych teraz, choć ongiś najbliższych mu ludzi, mówiących szyfrem dla niego już na zawsze nierozwiązalnym... Nadejdzie jednak moment kiedy odczytanie owych szyfrowanych spraw sprzed lat straci na znaczeniu i Tadeusz poczuje się znów człowiekiem potrzebnym innemu człowiekowi...
Ekipa
- Reżyseria: Wojciech Jerzy Has
- Reżyser II: Wojciech Solarz
- Współpraca reżyserska: Karol Dąbrowski, Halina Garus, Eugenia Jaśkiewicz
- Scenariusz: Andrzej Kijowski
- Zdjęcia: Mieczysław Jahoda
- Operator kamery: Witold Sobociński
- Współpraca operatorska: Julian Magda, Mieczysław Sitarz
- Fotografie: E Rolke (fotografie pod napisy czołowe)
- Scenografia: Jerzy Skarżyński, Tadeusz Kosarewicz
- Współpraca scenograficzna: Albert Kuchnia
- Dokumentacja: Leopold Rene Nowak (scenograficzna; nie występuje w czołówce)
- Dekoracja wnętrz: Maria Szafran
- Kostiumy: Lidia Skarżyńska, Jerzy Skarżyński
- Współpraca kostiumograficzna: Alicja Wasilewska
- Muzyka: Krzysztof Penderecki, Stanisław Radwan (muzyka jazzowa)
- Wykonanie muzyki: Wielka Orkiestra Symfoniczna Polskiego Radia i Telewizji (Katowice)
- Dyrygent: Janusz Przybylski
- Dźwięk: Bohdan Bieńkowski
- Współpraca dźwiękowa: Jan Franciszczak, Kazimierz Siczek
- Montaż: Zofia Dwornik
- Współpraca montażowa: Danuta Bonikowska
- Charakteryzacja: Anna Włodarczyk
- Współpraca charakteryzatorska: Tadeusz Domiczek
- Kierownictwo produkcji: Ryszard Straszewski
- Kierownictwo produkcji II: Marek Dobrowolski
- Współpraca produkcyjna: Wiesława Dyksińska, Wanda Wojnar
- Produkcja: Zespół Filmowy Kamera
- Atelier: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Wrocław)
- Laboratorium: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Wrocław)
- Obsada aktorska: Jan Kreczmar (Tadeusz), Zbigniew Cybulski (Maciek, syn Tadeusza), Ignacy Gogolewski (doktor Zygmunt Gross), Irena Horecka (Helena Kunicka, kuzynka Tadeusza mieszkająca w Paryżu), Janusz Kłosiński (kierownik antykwariatu), Barbara Krafftówna (Jadwiga), Wacław Kowalski (Madeja, zarządca PGR-u w Gorczy), Kazimierz Opaliński (leśniczy Pieczara), Władysław Dewoyno (kelner w wagonie restauracyjnym), Adam Dzieszyński (recepcjonista w "Hotelu Polskim"), Janusz Gajos (zakonnik w klasztorze Cystersów), Stefania Kołodziejczyk (kelnerka), Irma Kozłowska (dozorczyni), Zofia Merle (Wacka, córka leśniczego Pieczary), Irena Orska (sąsiadka), Jadwiga Skupnik (telefonistra w "Hotelu Polskim"), Irena Eichlerówna (Zofia, żona Tadeusza), Leopold Rene Nowak (2 role: gestapowiec w kamioniołomach; mężczyzna na ulicy w Krakowie; nie występuje w napisach), Kazimierz Ostrowicz (konduktor; nie występuje w napisach)
Pierwowzory
- Pierwowzór: SZYFRY
- Pierwodruk w książce: Pseudonimy. Warszawa 1964
- Gatunek: Opowiadanie
- Autor pierwowzoru: Andrzej Kijowski
