WESTERPLATTE
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1967
- Premiera: 1967. 09. 01
- Gatunek: Film wojenny
- Dane techniczne: Czarno-biały. 2730 m. 91 min.
Plenery: Gdańsk, poligon w Rembertowie.
Prapremiera: 12 lipca 1967 podczas MFF w Moskwie.
"Westerplatte - półwysep u wejścia do portu gdańskiego - polska składnica amunicyjna na terenie Wolnego Miasta Gdańska, zbudowana na mocy postanowienia Rady Ligi Narodów. Jej załogę stanowił oddział wartowniczy w sile jednej kompanii piechoty i grupa pracowników cywilnych - razem 182 ludzi. Jedyna straż polska u ujścia Wisły - 5 wartowni, 1 działo polowe, 2 działka przeciwpancerne, 4 moździerze. Westerplatte stało się pierwszą zaporą na drodze zaborczego pochodu Hitlera przez Europę. Tu padły pierwsze strzały II wojny światowej" - tymi słowami rozpoczyna się "Westerplatte" Stanisława Różewicza, uznane przez polskich krytyków za jeden z najwybitniejszych rodzimych filmów o wojnie. Reżyser, ochrzczony nawet mianem "piewcy września" dał tu znakomitą próbkę swego stylu, znanego już choćby z "Wolnego miasta" czy "Świadectwa urodzenia". Po raz pierwszy "Westerplatte" pokazano na festiwalu filmowym w Moskwie, z którego film wrócił ze Srebrnym Medalem. Polska premiera miała miejsce w 28. rocznicę wybuchu II wojny światowej. Utwór Różewicza - w opozycji do stylistyki "szkoły polskiej" - pozbawiony jest romantycznej otoczki. Scenariusz powstał na podstawie skrzętnie zgromadzonej i zbadanej dokumentacji, w której niepoślednią rolę odegrały zapiski majora Henryka Sucharskiego - dowódcy westerplatczyków. Aktorów dobierano według podobieństwa do kreowanych bohaterów. Sposób narracji i staranność realizacji zbliża film do maniery dokumentalnej. W "Westerplatte" brak wyrazistego, pierwszoplanowego bohatera. Zastępuje go zbiorowość. Osią konstrukcyjną fabuły jest nasilający się spór między majorem Henrykiem Sucharskim i jego zastępcą kapitanem Franciszkiem Dąbrowskim. Pierwszy, widząc bezsens długotrwałego oporu, chciał przede wszystkim ocalić życie swych żołnierzy; drugi - wierząc, że Westerplatte jest dla całego narodu symbolem bohaterstwa i wytrwania, zamierzał bronić się do ostatniej kropli krwi. Film Stanisława Różewicza z drobiazgową dokładnością ukazuje 7 dni i nocy walki z nazistowskim najeźdźcą. Mistrzowskie zdjęcia Jerzego Wójcika wiernie oddają stan nieustannego napięcia, psychiczną ewolucję bohaterów od wiary w rychłą pomoc do tłumionej rozpaczy i poczucia osamotnienia.
Ekipa - lista skrócona
- Reżyseria: Stanisław Różewicz
- Scenariusz: Jan Józef Szczepański
- Zdjęcia: Jerzy Wójcik
- Scenografia: Tadeusz Wybult, Wojciech Krysztofiak
- Kostiumy: Marian Kołodziej
- Muzyka: Wojciech Kilar
- Dźwięk: Jan Czerwiński
- Montaż: Lidia Pacewicz
- Charakteryzacja: Irena Kosecka
- Kierownictwo produkcji: Włodzimierz Śliwiński
- Produkcja: Zespół Filmowy Rytm
- Obsada aktorska: Zygmunt Hubner (Henryk Sucharski), Arkadiusz Bazak (kapitan Franiciszek Dąbrowski), Tadeusz Schmidt (chorąży Jan Gryczman), Józef Nowak (plutonowy Piotr Buder), Tadeusz Pluciński (kapral Bronisław Grudziński)
Nagrody
- 1967 - Stanisław Różewicz Moskwa (MFF)-Srebrny Medal
- 1967 - Stanisław Różewicz Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia
- 1967 - Jan Józef Szczepański Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia
- 1967 - Jerzy Wójcik Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia
- 1967 - Stanisław Różewicz Nagroda Ministra Obrony Narodowej I stopnia
- 1967 - Jan Józef Szczepański Nagroda Ministra Obrony Narodowej I stopnia
- 1967 - Jerzy Wójcik Nagroda Ministra Obrony Narodowej I stopnia
- 1967 - Stanisław Różewicz Syrenka Warszawska (nagroda Klubu Krytyki Filmowej SDP)-w kategorii filmu fabularnego
- 1967 - Stanisław Różewicz Złota Kaczka (przyznawana przez pismo "Film") w kategorii: najlepszy film polski; przyznana w 1968
- 1975 - Stanisław Różewicz Łagów (Lubuskie Lato Filmowe)-Grand Prix "Złote Grono" nazwa nagrody: Wyróżnienie II stopnia; za "wierną pod względem treściowym i doskonałą pod względem formalnym rekonstrukcję głośnego, bohaterskiego epizodu historii Polski oraz za twórczą interpretację dwu postaw żołnierskich w momencie decydującego wyboru"
