HISTORIA ŻÓŁTEJ CIŻEMKI
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1961
- Premiera: 1961. 12. 28
- Gatunek: Film historyczny, Film kostiumowy, Film dla dzieci (młodzieży)
- Dane techniczne: Barwny. 2464 m. 82 min.
- Fot. Muzeum Kinematografii w Łodzi
- Galeria zdjęć (12)
Ekranizacja popularnej swego czasu powieści dla młodzieży. Poprzez historię utalentowanego, wiejskiego chłopca terminującego u samego Wita Stwosza poznajemy dzieje powstania ołtarza w kościele Mariackim w Krakowie. Film nagrodzono Srebrnym Medalem na Międzynardowym Festiwalu Filmów dla Dzieci i Młodzieży w Wenecji w 1962 r. "Historia żółtej ciżemki" była również ekranowym debiutem 11-letniego wówczas Marka Kondrata, grającego rolę Wawrzka. W czasie prac konserwatorskich przy ołtarzu Wita Stwosza zostaje znaleziona mała, żółta ciżemka. Aby się dowiedzieć, skąd się tam wzięła, trzeba się cofnąć o kilka wieków. Wawrzek, chłopiec ze wsi Poręba, od najmłodszych lat wykazuje talent artystyczny. Jego marzeniem jest zostać uczniem samego Wita Stwosza i rzeźbić jak on figury w drewnie. Po długiej wędrówce Wawrzek dociera wreszcie do Krakowa, gdzie najpierw musi stawić czoło zbójowi zwanemu Czarnym Rafałem. Wkrótce chłopiec dostaje się do pracowni mistrza. Dzięki zdolnościom i wytrwałej pracy zostaje dopuszczony do pomocy przy tworzeniu ołtarza. Pewnego dnia do pracowni przybywa król ze swoim dworem i ofiarowuje Wawrzkowi parę pięknych, żółtych ciżemek. Chłopiec jest przejęty i wzruszony. Wieloletnia praca nad ołtarzem dobiega końca, ale w dniu odsłonięcia dzieła okazuje się, że jeden z apostołów nie ma pastorału. Wawrzek ratuje sytuację, ale w czasie wspinaczki na ołtarz gubi jedną ciżemkę. [PAT]
Ekipa
- Reżyseria: Sylwester Chęciński
- Współpraca reżyserska: Walentyna Uszycka, Tadeusz Kończakowski
- Scenariusz: Zdzisław Skowroński, Wanda Żółkiewska
- Zdjęcia: Kazimierz Konrad
- Operator kamery: Zbigniew Hartwig
- Współpraca operatorska: Eugeniusz Gawrysiak
- Oświetlenie: Julian Zwierzyński
- Scenografia: Lidia Minticz-Skarżyńska, Jerzy Skarżyński
- Współpraca scenograficzna: Ryszard Potocki, Jerzy Groszang, Alicja Waltoś (w czołówce imię: Alina), Franciszek Trzaskowski
- Rzeźby: Józef Starzyński (kopie rzeźb Wita Stwosza)
- Dekoracja wnętrz: Leonard Mokicz
- Kostiumy: Lidia Minticz-Skarżyńska, Jerzy Skarżyński
- Współpraca kostiumograficzna: Ryszard Potocki, Jerzy Groszang, Alicja Waltoś (w czołówce imię: Alina), Franciszek Trzaskowski
- Muzyka: Zbigniew Turski
- Wykonanie muzyki: Filharmonia Narodowa (Warszawa) (orkiestra)
- Dyrygent: Stanisław Wisłocki
- Dźwięk: Mikołaj Kompan-Altman
- Montaż: Janina Niedźwiecka
- Współpraca montażowa: Jerzy Pękalski
- Charakteryzacja: Roman Kęsikowski, Zdzisław Papierz
- Opracowanie graficzne: Szymon Kobyliński (ilustracje i czołówka)
- Kierownictwo produkcji: Stefan Adamek
- Kierownictwo zdjęć: Konstanty Tarnowski, Henryk Szlachet, Tadeusz Chojnacki
- Sekretariat planu: Urszula Krzemieniecka
- Współpraca: Leopold Rene Nowak (w okresie przygotowawczym filmu; nie występuje w czołówce)
- Produkcja: Studio Filmowe (d. Zespół Filmowy) Iluzjon
- Atelier: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź)
- Laboratorium: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź)
- Obsada aktorska: Gustaw Holoubek (Wit Stwosz), Bogumił Kobiela (Froncek, wędrowny kuglarz), Bronisław Pawlik (Gregorius, wędrowny kuglarz), Andrzej Szczepkowski (bandyta "Czarny Rafał"), Marek Kondrat (Wawrzek), Bogdan Baer (Ignac, pomocnik Wita Stwosza), Beata Barszczewska (Małgosia, dziewczyna występująca z kuglarzami), Hanna Bedryńska, Tadeusz Białoszczyński (Kazimierz IV Jagiellończyk), Mieczysław Czechowicz (strażnik w bramie krakowskiej), Aleksander Fogiel (starszy strażnik grodu w Myślenicach), Maria Kierzkowa (żona gospodarza, opiekunka Wawrzka), Włodzimierz Kwaskowski (stróż w Myślenicach), Ignacy Machowski (mistrz Paweł, starszy cechu rzeźbiarzy), Zygmunt Malawski (strażnik w Myślenicach), Bogdan Niewinowski (Stanko, pomocnik Wita Stwosza), Michał Szewczyk (Kudraś, pomocnik Wita Stwosza), Marian Wojtczak, Zygmunt Zintel (karczmarz), Antoni Żukowski (gospodarz, opiekun Wawrzka), Joanna Jędryka (nie występuje w czołówce; informacja pochodzi z filmografii opublikowanej w FSP 1986 nr 22/23), Zbigniew Józefowicz (mężczyzna przyglądający się kogutowi przed karczmą; nie występuje w napisach), Jerzy Kowalski (nie występuje w czołówce; informacja za "Słownikiem Biograficznym Teatru Polskiego T. 2"), Anna Kulawińska (nie występuje w czołówce; informacja za "Almanachem Sceny Polskiej 1986/87"), Adam Pawlikowski (herold zapowiadający króla; nie występuje w czołówce), Henryk Staszewski (strażnik w bramie krakowskiej; nie występuje w czołówce), Beata Tyszkiewicz (Zofka; nie występuje w czołówce; informacja pochodzi z filmografii zamieszczonej w FSP 1981 nr 12), Maria Wachowiak (dwórka w otoczeniu króla; nie występuje w czołówce), Edward Wichura (mężczyzna przyglądający się kogutowi przed karczmą; nie występuje w napisach), Feliks Żukowski (strażnik w Krakowie; nie występuje w czołówce)
- Obsada dubbingu: Janusz Kłosiński (gospodarz, opiekun Wawrzka; rola Antoniego Żukowskiego; nie występuje w czołówce)
Nagrody
- 1962 - Wenecja (MFF dla Dzieci i Młodzieży)-Srebrny Medal
- 2011 - Poznań (Międzynarodowy Festiwal Filmów Młodego Widza "Ale Kino!")-Platynowe Koziołki
Pierwowzory
- Pierwowzór: HISTORIA ŻÓŁTEJ CIŻEMKI
- Gatunek: Powieść
- Autor pierwowzoru: Antonina Domańska
