ROZSTANIE
- Podtytuł: KOMEDIA SENTYMENTALNA
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1960
- Premiera: 1961. 03. 23
- Dane techniczne: Czarno-biały. 2157 m. 72 min.
"Rozstanie" jest czymś więcej niż sentymentalnym melodramatem, na co wygląda na pierwszy rzut oka. Jest to studium czasu, przemijania, zrywania związków człowieka z przeszłością i powstawania, rodzenia się nowych możliwości, nowych związków, o ile człowiek czuje się na siłach, aby je akceptować" - pisał jeden z krytyków po premierze czwartego filmu Wojciecha Jerzego Hasa. Poprzednie ("Pętla", "Pożegnania" i "Wspólny pokój") wyrobiły reżyserowi opinię znakomitego "psychologa ekranu", specjalisty od budowania poetyckiego klimatu, chętnie opowiadającego o ludziach, funkcjonujących na marginesie życia, z trudem odnajdujących swoje miejsce w rzeczywistości, często duchowo okaleczonych. Dał się też Has poznać jako wrażliwy interpretator prozy Marka Hłaski ("Pętla"), Stanisława Dygata ("Pożegnania") i Zbigniewa Uniłowskiego ("Wspólny pokój"). To zamiłowanie do przenoszenia literatury na ekran ujawniło się także w "Rozstaniu", które jest adaptacją noweli Jadwigi Żylińskiej.
Główną bohaterką filmu jest aktorka Magdalena, wracająca po latach do rodzinnego miasteczka. Pretekstem do tej sentymentalnej podróży w przeszłość jest pogrzeb dziadka i spadek, który ma otrzymać. Na miejscu bohaterka przekonuje się, że idealizowana kraina młodości wygląda wręcz żałośnie. Magdalena nie potrafi nawiązać kontaktu z bliskimi niegdyś ludźmi, którzy wydają jej się śmieszni i zupełnie nieprzystający do nowych czasów. W miejscach niegdyś bliskich sercu czuje się obco i nieswojo. Nęcona matrymonialnymi propozycjami ze strony miejscowego mecenasa, zrozumienie i namiastkę uczucia znajduje tylko u przypadkiem poznanego w pociągu chłopaka imieniem Olek. Jednak mimo spędzonej wspólnie z nim nocy, postanawia wyjechać.
"Rozstania", choć stylistycznie nie odbiega zbytnio od poprzednich i kilku następnych ("Jak być kochaną") filmów Hasa, krytyka nie zaliczyła do najlepszych utworów reżysera. Z uznaniem spotkało się jednak aktorstwo. Dobre recenzje zebrali zwłaszcza Lidia Wysocka jako Magdalena, stojący wówczas na progu kariery Władysław Kowalski jako Olek oraz Gustaw Holoubek w roli mecensa Rennerta. Ozdobą ścieżki dźwiękowej jest ballada śpiewana przez bardzo wówczas popularną Sławę Przybylską, która współpracowała z Hasem już przy "Pożegnaniach". [PAT]
Ekipa
- Reżyseria: Wojciech Jerzy Has
- Współpraca reżyserska: Karol Dąbrowski, Andrzej Jerzy Piotrowski, Halina Garus
- Scenariusz: Jadwiga Żylińska
- Scenopis: Wojciech Jerzy Has
- Zdjęcia: Stefan Matyjaszkiewicz
- Operator kamery: Zdzisław Parylak
- Współpraca operatorska: Zdzisław Skrzypek, Mieczysław Sitarz
- Scenografia: Jerzy Skarżyński
- Współpraca scenograficzna: Tadeusz Myszorek, Tatiana Manżett
- Dekoracja wnętrz: Leonard Mokicz
- Kostiumy: Jerzy Skarżyński
- Współpraca kostiumograficzna: Tadeusz Myszorek, Tatiana Manżett
- Muzyka: Lucjan Kaszycki
- Wykonanie muzyki: Wielka Orkiestra Polskiego Radia (Katowice)
- Dyrygent: Michał Baranowski
- Taniec: Dolnośląski Zespół Pieśni i Tańca Spółdzielczości Pracy (Wrocław)
- Dźwięk: Jan Kalisz, Bohdan Bieńkowski
- Współpraca dźwiękowa: Zdzisław Dominiak, W Piaskowski
- Montaż: Zofia Dwornik
- Współpraca montażowa: Krystyna Komosińska
- Charakteryzacja: Jan Dobracki
- Współpraca charakteryzatorska: Irena Dobracka
- Kierownictwo produkcji: Stanisław Zylewicz
- Kierownictwo produkcji II: Ryszard Straszewski
- Współpraca produkcyjna: Józef Fijałkowski, Ryszard Żerański
- Produkcja: Zespół Filmowy Kamera
- Atelier: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Wrocław)
- Laboratorium: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź)
- Obsada aktorska: Lidia Wysocka (Magdalena), Władysław Kowalski (Olek Nowak), Gustaw Holoubek (mecenas Oskar Rennert), Irena Netto (Wiktoria Budkowa, gosposia dziadka Magdaleny), Adam Pawlikowski (Żbik, syn hrabiny), Danuta Krawczyńska (Iwonka, siostrzenica Wiktorii), Zbigniew Cybulski (znany aktor), Władysław Dewoyno (konduktor), Maria Gella (hrabina), Tadeusz Hoszowski, Zofia Jamry (Klemczakowa, żona dentysty), Marian Jastrzębski (znajomy dziadka Magdaleny), Bogumił Kobiela (kelner), Danuta Korolewicz, Jadwiga Kurylukówna, Stanisław Kwaskowski (naczelnik stacji Antoni), Włodzimierz Kwaskowski (dentysta Klemczak), R. Michalik, Irena Orska (kuzynka Magdaleny), Józef Sajdak, Henryk Modrzewski (bilardzista; nie występuje w napisach), Władysław Osto-Suski (grabarz; nie występuje w napisach)
Varia
- Piosenka: O WIECZORNYM GOŚCIU
- Muzyka piosenki (-nek) : Lucjan Kaszycki
- Słowa piosenki (-nek) : Ludwik Jerzy Kern
- Wykonanie piosenki (-nek) : Sława Przybylska
- Piosenka: piosenka kubańska
- Wykonanie piosenki (-nek) : Zbigniew Dziewiątkowski, Witold Antkowiak
Pierwowzory
- Pierwowzór: ROZSTANIE
- W czołówce filmu nie ma wzmianki o pierwowzorze literackim scenariusza. Nie jest pewne, czy opowiadanie to było pierwowzorem scenariusza, zostało opublikowane w zbiorze "Dzikie ptaki" w roku 1962.
- Gatunek: Opowiadanie
- Autor pierwowzoru: Jadwiga Żylińska
