POGRABEK
- Film fabularny - telewizyjny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1992
- Premiera: 1993. 06. 28
- Dane techniczne: Barwny. 72 min.
Plenery: wieś Januszkowice.
Opowieść o wieśniaku trudniącym się zabijaniem starych koni. Bohater jest wiejskim filozofem, obdarzonym niekonwencjonalnym spojrzeniem na świat. Podjął się swego niewdzięcznego zajęcia, gdyż zbiera pieniądze na kupno dziecka. Wielkim bowiem dramatem Pograbka i jego żony jest bezpłodność. Niestety, ciężarna dziewczyna, która obiecała urodzić im dziecko, wycofała się z umowy. Nie chciała wyrzec się dziecka. Podsunęła natomiast Pograbkowi inne rozwiązanie: poprosić Heńka Materkę, pomocnika kowalskiego żeby zapłodnił Kuśtyczkę, żonę Pograbka. Uwodzicielski Materka zabiera jednak Kuśtyczkę do swojego domu. Zrozpaczony Pograbek zdobywa się na walkę o swoją kobietę. Z nożem, którym zabija zwierzęta, staje naprzeciw silnego Materki, który tchórzy i oddaje Kuśtyczkę. Wracają do domu, wiedząc, że Kuśtyczka jest w ciąży.
Drugi film fabularny w dorobku Jana Jakuba Kolskiego, jednego z najoryginalniejszych polskich reżyserów współczesnych. "Pograbek" był zarazem pierwszym dokonaniem Kolskiego, które przyniosło mu niemal jednogłośne uznanie krytyki. Autor wykreował w nim bowiem swój własny, niepowtarzalny świat, który odegra tak wielką rolę w jego późniejszych filmach. Świat ten należy umiejscowić gdzieś na pograniczu surowej wiejskiej rzeczywistości i baśni, pełnej metafor i symboli. Niby sporo w nim znajomych, swojskich, często naturalistycznie ukazanych realiów, a jednak widza nie opuszcza wrażenie jakiejś bezczasowości; umowności, właściwej przypowieściom i parabolom. Jednym z największych walorów filmu jest gra aktorów, zwłaszcza kulejącej i pobrzydzonej Grażyny Błęckiej-Kolskiej, "najpiękniejszego w całej wsi" Tadeusza Szymkowa oraz Mariusza Saniternika, oszczędnymi środkami ukazującego przejmujący dramat swego bohatera. Urody dodaje filmowi także wyjątkowo "czułe" sportretowanie przyrody jako tła dla działań postaci.
Ekipa
- Reżyseria: Jan Jakub Kolski
- Reżyser II: Mariusz Przybył
- Współpraca reżyserska: Lambros Ziotas
- Scenariusz: Jan Jakub Kolski
- Zdjęcia: Piotr Lenar
- Współpraca operatorska: Stefan Kurzyp, Grzegorz Siodłak, Andrzej Gierak, Ireneusz Kisielewicz, Roman Poczapski
- Scenografia: Barbara Komosińska
- Współpraca scenograficzna: Bogusław Zajączkowski, Krzysztof Gajewski, Janusz Kopiowski
- Kostiumy: Beata Olszewska
- Współpraca kostiumograficzna: Julita Bihun-Janicka
- Muzyka: Waldemar Wróblewski
- Wykonanie muzyki: Waldemar Wróblewski, Tomasz Kwieciński, Piotr Słowiński, Grażyna Błęcka-Kolska (wokal)
- Konsultacja muzyczna: Grażyna Niewińska
- Dźwięk: Norbert Zbigniew Mędlewski
- Współpraca dźwiękowa: Kazimierz Siczek
- Imitator dźwięku: Stanisław Hojden
- Montaż: Roman Kolski, Ewa Pakulska
- Współpraca montażowa: Danuta Gołębiowska
- Charakteryzacja: Mirosława Wojtczak
- Opracowanie graficzne: Mirosław Mentcel
- Kierownictwo produkcji: Andrzej Stachecki
- Kierownictwo produkcji II: Halina Hamkało
- Współpraca produkcyjna: Irena Kowalewska, Irena Ewy
- Sekretariat planu: Maria Iwanowska
- Pracownik planu: Jerzy Nuckowski
- Produkcja: Vacek-Film
- Laboratorium: Telewizja Polska
- Obsada aktorska: Mariusz Saniternik (Pograbek), Grażyna Błęcka-Kolska (Kuśtyczka, żona Pograbka), Franciszek Pieczka (Kaczuba), Elżbieta Dębska (Julka), Tadeusz Szymków (Heniek Materka), Lech Gwit (Stasina, mąż Julki), Ewa Kamas (Kaczubowa)
Nagrody
- 1993 - Don Kichot (Nagroda PF DKF) przyznana w ramach 23 Lubuskiego Lata Filmowego w Łagowie (20-27.06)
- 1993 - Łagów (Lubuskie Lato Filmowe)-nagroda Prezesa Komitetu d/s Radia i Telewizji
- 1992 - Gdynia (do 1986 Gdańsk) (FPFF)-nagroda Wschodnioeuropejskiego Funduszu Scenariuszowego
