CZARODZIEJ Z HARLEMU
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1988
- Premiera: 1990. 04. 30
- Gatunek: Komedia, Film sportowy
- Dane techniczne: Barwny. 2135 m. 76 min.
Plenery: Warszawa, Tczew.
Współczesna komedia z wartką akcją i znakomitą muzyką, pełna zabawnych pomyłek i gagów. Scenariusz zainspirowała autentyczna historia transferu amerykańskiego zawodnika do jednego z klubów sportowych w Polsce, opisana przez Leszka Konarskiego w "Przeglądzie Tygodniowym". Absurdalna rzeczywistość PRL końca lat 80., oglądana oczami czarnoskórego Amerykanina, nabiera chwilami wręcz groteskowych kształtów. Humor filmu Pawła Karpińskiego zasadza się właśnie na zderzeniu polskiej codzienności z amerykańską pragmatyczną mentalnością. Cudzoziemiec, przyzwyczajony do normalnie fukcjonujących mechanizmów społecznych, nie jest w stanie niczego zrozumieć w naszym kraju, każda sytuacja jest dla niego dziwna.
Główną rolę zagrał Okonu Ubanga Jones, aktor Royal Court Theatre, urodzony w Nigerii, wychowany w Nowym Jorku, występujący głównie w Londynie i Paryżu. Występ w "Czarodzieju z Harlemu" był jego największą wówczas rolą filmową, wcześniej grywał jedynie w epizodach.
Bączek, prezes klubu sportowego z Tczewa, udaje się ze specjalną misją do Nowego Jorku. Ponieważ jego klubowi grozi spadek z ligi, konieczne jest sprowadzenie dobrego zawodnika.
Nowy Jork, gabinet Artura Grynszpana. Obydwaj panowie z ogromną uwagą śledzą na monitorze sportowe popisy poszczególnych zawodników. Wreszcie wybór pada na czarnoskórego koszykarza, Abrahama Lincolna, zwanego też "Czarodziejem z Harlemu". Kontrakt zostaje zawarty.
Na lotnisku w Warszawie delegacja klubu Stal Tczew oczekuje na przylot Lincolna. Z powodu złych warunków atmosferycznych samolot, lecący z Nowego Jorku, ląduje w Gdańsku. Lincoln próbuje na własną rękę dostać się do Tczewa.
Tymczasem lecący z koszykarzem, również czarnoskóry, pastor Jefferson wraca do Warszawy. Tu zostaje pomyłkowo uroczyście powitany przez oczekującą na koszykarza delegację klubu, a następnie odwieziony do hotelu. Ciągle nie udaje mu się porozumieć z nie znającymi języka angielskiego, towarzyszącymi mu ludźmi.
Wędrujący ulicami Tczewa Lincoln wzbudza sensację. Z trudem dostaje się do hotelu, ale okazuje się, że nie ma wolnych pokoi. Znowu błąka się po mieście, nikt go nie rozumie. Wreszcie zupełnie przypadkowo z konfliktowej sytuacji wybawia go dziewczyna, biegle mówiąca po angielsku. Monika, studentka anglistyki prowadzi koszykarza do baru, ale jedynym daniem, które można tam skonsumować, jest bigos, zaprasza więc go do domu na obiad. Nie docierają jednak do mieszkania dziewczyny. Uwięzieni w windzie domu Moniki, dopiero rano zostają uwolnieni z pułapki. Dziewczyna natychmiast wraca do Olsztyna, gdzie studiuje i mieszka w akademiku, a Lincoln, znowu zostawiony sam sobie, usiłuje odnaleźć drogę do klubu. Wreszcie trafia do klubu i nie zatrzymywany przez nikogo, dostaje się wprost do pustego gabinetu prezesa Bączka.
Przed halą sportową w Tczewie trwają gorączkowe przygotowania do uroczystości powitania amerykańskiego koszykarza. Prezes Bączek nie ma odwagi pokazać się nikomu. Przemyka niezauważony do swojego gabinetu, gdzie z ulgą dostrzega śpiącego Lincolna.
Pierwszy mecz czarnoskórego zawodnika ma być rozegrany podczas turnieju miast Tczew - Olsztyn. Mimo protestów prezesa olsztyńskiego klubu, Strączka, przeciwko obecności w drużynie murzyńskiego zawodnika, wszystko odbywa się zgodnie z planem. Stal Tczew fetuje zwycięstwo. Lincoln otrzymuje pokój w "luksusowym" hotelu robotniczym, gdzie znowu spotyka się z różnymi paradoksami polskiej rzeczywistości. Powoli zaczyna rozumieć, że warunki na jakie się zgodził, nie odpowiadają jego wyobrażeniom. Widząc swoich polskich kolegów - zawodników, jeżdżących luksusowymi samochodami, postanawia również zażądać samochodu od prezesa Bączka. Prezes obiecuje mu talon. Gdy kolega klubowy wyjaśnia Lincolnowi, czym jest talon, ten natychmiast żąda kontaktu ze swoim agentem w Nowym Jorku.
Przerażony Bączek zwołuje nadzwyczajne posiedzenie zarządu klubu. Wszyscy dyrektorzy zakładów patronujących klubowi podejmują zobowiązania, mające na celu podniesienie standardu życia czarnoskórego koszykarza.
Prezes Strączek tymczasem rozkazuje swoim ludziom porwać Lincolna. Obezwładnionego gazem koszykarza porywacze wsadzają do poloneza i zawożą do Olsztyna. Prezes klubu Unia Olsztyn proponuje Lincolnowi doskonałe warunki. Zawodnik zostaje zawieziony do eleganckiego M-7, gdzie pilnowany przez ludzi Strączka, ma zastanowić się nad podjęciem decyzji. Sprytnie wydostaje się jednak z mieszkania i udaje się na poszukiwanie Moniki.
Ekipa Strączka rusza w pościg i wpada do hotelu studenckiego, w którym znajdują się Monika i Lincoln. Obojgu młodym udaje się uciec na motocyklach.
Zdruzgotany prezes Bączek wraca do domu. Okazuje się, że przebywa tu... Lincoln ukrywany przez jego córkę Monikę. Ojciec stawia młodym tylko jedno żądanie - Lincoln ma odtąd grać tylko w klubie Stali.
Hala sportowa Stali Tczew po latach, mecz koszykówki.
Zwycięska drużyna składa się z samych czarnoskórych zawodników, wnuków prezesa Bączka.
Ekipa
- Reżyseria: Paweł Karpiński
- Reżyser II: Monika Skowrońska
- Współpraca reżyserska: Krzysztof Rogala, Krzysztof Gargasz, Kamilla Zys
- Scenariusz: Wojciech Niżyński, Paweł Karpiński
- Dialogi: Wojciech Niżyński, Paweł Karpiński
- Zdjęcia: Zdzisław Kaczmarek
- Operator kamery: Tomasz Habrewicz
- Współpraca operatorska: Eugeniusz Maciaszek, Janusz Dyksowski, Jerzy Tepper
- Scenografia: Marek Mierzejewski
- Współpraca scenograficzna: Zbigniew Płócienniczak, Joanna Lelanow
- Dekoracja wnętrz: Anna Iskierka
- Współpraca dekoratorska: Tadeusz Kołdyj, Ryszard Grzegory
- Kostiumy: Eleonora Buhl
- Współpraca kostiumograficzna: Jolanta Włodarczyk, Sława Strzyga, Anna Surosz, Roman Zarzycki
- Muzyka: Krzysztof Marzec
- Konsultacja muzyczna: Zbigniew Zbrowski, Małgorzata Przedpełska (nie występuje w napisach)
- Dźwięk: Ryszard Krupa
- Asystent operatora dźwięku: Stanisław Bokowy
- Współpraca dźwiękowa: Jacek Serowiecki
- Montaż: Anna Wilska
- Asystent montażysty: Elżbieta Jankowska
- Charakteryzacja: Irena Czerwińska-Masłowska
- Współpraca charakteryzatorska: Małgorzata Papierowska, Grażyna Brajcka
- Konsultacja: Andrzej Zaczyński, Arkadiusz Wąsowicz-Svengali
- Trener: Remigiusz Koć (trener Okona Ubangi Jonesa), Włodzimierz Jarmakowski (trener Okona Ubangi Jonesa)
- Ewolucje kaskaderskie: Krzysztof Kotowski, Wiesław Adamowski, Lech Adamowski, Józef Grzeszczak, Władysław Barański, Krzysztof Fus, Karol Modzelewski, Paweł Mirowski, Jerzy Rogowski, Jacek Dębski, Jacek Pawlicki, Piotr Chełtowski, Robert Krzemiński, Tadeusz Kurzętkowski, Artur Stepnowski, Mariusz Wilczewski, Gerard Woźniak, Tomasz Michrowski, Krzysztof Sirko, Adam Goncarz, Agnieszka Szewczyk, Małgorzata Goncarz, Tomasz Szostek (wyścigi samochodowe), Donat Kassyk (wyścigi samochodowe)
- Kierownictwo produkcji: Tadeusz Drewno
- Kierownictwo produkcji II: Halina Cichomska, Halina Słobodzin
- Organizacja produkcji: Roman Sawka
- Współpraca produkcyjna: Stanisław Szymański, Jacek Gawryszczak, Andrzej Łukaszczyk, Jolanta Borewicz, Małgorzata Powałka, Ewa Jacuta, Ewa Radczuk, Małgorzata Witkowska
- Produkcja: Studio Filmowe (d. Zespół Filmowy) Perspektywa
- Atelier: Wytwórnia Filmów Dokumentalnych (Warszawa), Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź)
- Laboratorium: Wytwórnia Filmów Dokumentalnych (Warszawa), Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź)
- Obsada aktorska: Okon Ubanga Jones (Abraham Lincoln), Bogdan Baer (Sylwester Bączek, prezes "Stali Tczew"), Anna Kaźmierczak (Monika, córka Bączka), Leszek Teleszyński (Romuald Strączek, prezes "Unii Olsztyn"), Piotr Skarga (Jagódka, podwładny Bączka), Jan Monczka (Szwed, zawodnik "Stali Tczew"), Jerzy Lustyk (cinkciarz), Wojciech Niżyński (Grynszpan, agent koszykarzy w USA), Małgorzata Boratyńska (Jola, sekretarka Bączka), Anna Gornostaj (hotdogistka-masażystka), Witold Skaruch (urzędnik ministerstwa sportu), Brian Scott (pastor Jefferson), Mieczysław Hryniewicz (kierowca Bączka), Marian Glinka (Kazik, człowiek Strączka), Andrzej Chichłowski (fotograf, człowiek Strączka), Janina Nowicka (babcia klozetowa na dworcu), Krystyna Borowicz (bufetowa w stołówce hotelu robotniczego), Czesław Mroczek (mężczyzna z papierem toaletowym), Piotr Grabowski (sprzedawca w Pewexie), Ludmiła Łączyńska (bufetowa na dworcu), Sylwester Przedwojewski (recepcjonista w hotelu w Tczewie), Maria Seroczyńska (sekretarka urzędnika w ministerstwie sportu), Wojciech Pastuszko (recepcjonista w hotelu robotniczym), Małgorzata Bogdańska (panna młoda), Artur Kaczmarski (Heniek, pan młody), Zygmunt Fok (gospodarz w bloku Moniki, ojciec panny młodej), Aleksander Skowroński (wodzirej), Zbigniew Plato (kasjer w banku), Gregory Joyner (syn Lincolna), Włodzimierz Stępiński (dyrektor masarni, członek zarządu "Stali Tczew"), Jan Mayzel (dyrektor piekarni, członek zarządu "Stali Tczew"), Zbigniew Krajewski (Jurek, reporter tv), Marek Sierocki (komentator tv w Olsztynie), Zdzisław Leśniak ("Chaplin" w tv; fragment pochodzi z filmu krótkometrażowego "Kawaler milczącej gwiazdy", poza Leśniakiem na ekranie widoczni są także: Cezary Julski i Wiesław Gołas niewymienieni w czołówce filmu), Maciej Wolf, Wojciech Sanejko, Mirosław Kowalczyk, Zbigniew Korepta (porucznik MO w Olsztynie), Katarzyna Dowbor (dziennikarka w tv), Mariusz Jeliński (członek komisji konkursowej "Pucharu Miast"), Włodzimierz Nakwaski, Tadeusz Hanusek, Bogusław Hubicki, Józef Onyszkiewicz, Roman Zakrzewski, Zbigniew Grzegorzewski, Zdzisław Szymborski, Ben Bella, Samuel Gerge Morgan Kabwe, Momodu Cesay, Emeka Okoye, Kasanji Justin Milongo, Włodzimierz Jarmakowski, Tomasz Patryn, Artur Olesiński, Wojciech Paszkowski, Mieczysław Kadłubowski, Robert Brzeziński, Jan Jarzębiński, Janusz Chrzanowski, Paweł Kabat, Andrzej Kreps, Robert Pietruszka, Dariusz Jasiński, Michał Stefański, Janusz Świątek, Robert Płużyczka, Ireneusz Karolak, Krzysztof Zubrzycki, Andrzej Jóźwik, Piotr Bajus, Romuald Kamiński, Andrzej Sikora, Krzysztof Ostasiuk, Maciej Guzowski, Tomasz Dziano, Paweł Karpiński (sędzia na meczu; nie występuje w czołówce)
Varia
- Cytat filmowy: KAWALER MILCZĄCEJ GWIAZDY
- Reżyseria : Kazimierz Oracz
- Piosenka: ANOTHER SUMMER NIGHT
- Muzyka piosenki (-nek) : Tomas Ledin
- Słowa piosenki (-nek) : Tomas Ledin
- Wykonanie piosenki (-nek) : Tomas Ledin
- Piosenka: RED LIPS
- Muzyka piosenki (-nek) : Tomas Ledin
- Słowa piosenki (-nek) : Tomas Ledin
- Wykonanie piosenki (-nek) : Tomas Ledin
- Utwór muzyczny: GITAROWY BLUES
- Muzyka : Krzysztof Marzec, Paweł Karpiński, Tadeusz Czechak
- Utwór muzyczny: ZIELONE REGGAE
- Muzyka : Krzysztof Marzec, Paweł Karpiński, Tadeusz Czechak
- Piosenka: NASZE BOOGIE
- Muzyka piosenki (-nek) : Recydywa Blues Band (zespół)
- Słowa piosenki (-nek) : Recydywa Blues Band (zespół)
- Wykonanie piosenki (-nek) : Recydywa Blues Band (zespół)
- Utwór muzyczny: AMAZING GRACE
- Wykonanie piosenki (-nek) : Spirituals and Gospels Singers (zespół)
- Piosenka: DEMON
- Muzyka piosenki (-nek) : Fatum (zespół), Paweł Karpiński
- Słowa piosenki (-nek) : Wojciech Niżyński
- Wykonanie piosenki (-nek) : Fatum (zespół)
- Utwór muzyczny: DALEJ BRACIA BIERZMY KOSY
- Wykonanie : Tadeusz Czechak
- Utwór muzyczny: WINDA BLUES
- Muzyka : Tomasz Dziano, Maciej Guzowski
- Wykonanie : Tomasz Dziano, Maciej Guzowski
- Utwór muzyczny: BRAMKARZE
- Muzyka : Mieczysław Mazur
- Wykonanie : Mieczysław Mazur
- Utwór muzyczny: SEN BĄCZKA
- Muzyka : Lech Brański
- Piosenka: SERDUSZKO PUKA W RYTMIE CHA - CHA
- Muzyka piosenki (-nek) : Romuald Żyliński
- Słowa piosenki (-nek) : Janusz Odrowąż-Wiśniewski
- Wykonanie piosenki (-nek) : Maria Koterbska
Pierwowzory
- Pierwowzór: Reportaż Leszka Konarskiego z "Przeglądu Tygodniowego"
- Gatunek: Reportaż
- Autor pierwowzoru: Leszek Konarski


















