NOCNY GOŚĆ
- Film fabularny
- Produkcja: Polska, Czechosłowacja
- Rok produkcji: 1989
- Premiera: 1990. 05. 07
- Gatunek: Film kostiumowy, Film biograficzny, Film poetycki
- Dane techniczne: Barwny. 2900 m. 83 min.
Plenery: Czechosłowacja.
Rok 1456. Franciszek Villon z kamratami napada w lesie na kupca. Na wozie znajdują zmarłą na zarazę dziewczynę. Rezygnują z rabunku. Wieczór spędza Villon w gospodzie. Pije, tańczy - zabawę przerywa przybycie trędowatego. Tylko Villon nie boi się go dotknąć, traktuje go jak bliźniego. W łóżku kochanka Małgośka skarży się poecie, że nikt nie chce się z nią ożenić... Wieczorem na melinie Villon pisze i czyta kamratom balladę o wisielcach. Razem marzą o bogactwie. Pod osłoną nocy, w przebraniu mnichów, w czwórkę włamują się do kościoła. Villonowi ukazuje się zmarła matka. W nawie leżą ciała ofiar zarazy. Kamraci Villona rabują ze skarbca biżuterię i złote monety. Straż nie zdąży przeszkodzić złodziejom w ucieczce. Na melinie dzielą się łupem. W czasie gry w kości Montigne traci wszystko i ciosem sztyletu zabija oszukującego Thevenina. Villon z kamratami ucieka z meliny. Błądzi po mieście. Małgośka odmawia mu noclegu, gości osobników, którzy mogliby go zabić. Villon trafia do domu możnego arystokraty - Feliera. Gospodarz mówi, że jest w domu sam, częstuje poetę kolacją. Zjawiają się strażnicy. Szukają zabójcy. Felier twierdzi, że nikogo nie widział. Villon przedstawia się gospodarzowi jako poeta, magister sztuk. Śpiewa jedną ze swych ballad. Kątem oka dostrzega w drzwiach piękną, młodą kobietę - Katarzynę, która daje mu znak, aby nie zdradził się, że ją widział. W przedsennych wspomnieniach i majakach jawi się poecie rycerz spotkany w dzieciństwie, dziewczyna z lasu, matka ucząca go pacierza. "Drzewo życia", pod którym bywał z matką, zamienia się w drzewo wisielców. Otrząsnąwszy się ze snu Villon błądzi po domostwie Feliera. Spotkana znów Katarzyna zwierza mu się, że jest przybraną córką gospodarza, który teraz chce ją wydać za mąż za niekochanego człowieka. Poeta namawia Katarzynę do ucieczki. Bezskutecznie, także ona dotknięta jest zarazą. Villon trafia do dawnej komnaty tortur. Budzi się w nim podejrzenie, że Felier był człowiekiem Inkwizycji. Felier proponuje Villonowi karierę dworskiego poety - pieniądze i sławę w służbie księcia. Villon odrzuca ofertę, woli autentyczne burzliwe życie na wolności. W gwałtownym starciu poeta o mało nie zabija Feliera. O świcie opuszcza jego dom. Poeta zagląda - może w wyobraźni - do gospody. Pogodny taniec z kamratami zamienia się w męczący koszmar. Jasny obraz matki pod "drzewem życia"... Villon odchodzi, ginie we mgle.
Ekipa
- Reżyseria: Stanisław Różewicz
- Reżyser II: Helena Białecka, Aleś Dospiva
- Współpraca reżyserska: Sylwia Czaplewska, Mirosława Serafin
- Scenariusz: Stanisław Różewicz
- Dialogi: Stanisław Różewicz
- Zdjęcia: Grzegorz Kędzierski
- Operator kamery: Piotr Wojtowicz
- Współpraca operatorska: Janusz Całka, Roman Taborski
- Scenografia: Halina Dobrowolska, Vaclav Hlavka
- Współpraca scenograficzna: Anna Bohdziewicz, Joanna Doroszkiewicz, Jan Szwagrzyk
- Dekoracja wnętrz: Teresa Gałkowska
- Współpraca dekoratorska: Danuta Kąkolewska, Henryk Puchalski, Kazimierz Styś
- Kostiumy: Maria Wiłun
- Współpraca kostiumograficzna: Anna Płochocka, Monika Sajko, Beata Boruta
- Muzyka: Jerzy Satanowski
- Dyrygent: Jerzy Satanowski
- Konsultacja muzyczna: Małgorzata Jaworska
- Choreografia: Teresa Kujawa
- Dźwięk: Wiesława Dembińska, Jan Czerwiński
- Współpraca dźwiękowa: Andrzej Rewak, Piotr Pacholski
- Montaż: Krystyna Rutkowska
- Współpraca montażowa: Barbara Dejmek
- Charakteryzacja: Anna Lewandowska, Ewa Symko-Marczewska
- Współpraca charakteryzatorska: Alicja Kowzan
- Konsultacja: Hanna Zaremska (historyczna)
- Kierownictwo produkcji: Henryk Romanowski, Miroslav Dousek
- Kierownictwo produkcji II: Andrzej Stempowski, Sławomir Suchocki
- Organizacja produkcji: Milan Futera, Jadwiga Wyrzykowska, Jacek Czaplewski, Ewa Sikora, Bogusław Wierzbicki
- Kierownictwo planu: Mariusz Stępień
- Produkcja: Zespoły Polskich Producentów Filmowych, Studio Filmowe (d. Zespół Filmowy) Tor, Studio Filmowe Barrandov (2 Zespół Artystyczny)
- Atelier: Wytwórnia Filmów Dokumentalnych (Warszawa), Studio Filmowe Barrandov
- Laboratorium: Wytwórnia Filmów Dokumentalnych (Warszawa), Filmove Laboratore (Praha)
- Obsada aktorska: Jacek Mikołajczak (Francois Villon), Ewa Dałkowska (matka Villona), Henryk Machalica (Felier), Jerzy Trela (Thevenin), Tadeusz Włudarski (Nicolas), Dariusz Dróżdż (Colin), Mariusz Żaba (Montigne), Krystyna Chmielewska (głuchoniema), Łukasz Chmielewski (Francois Villon w młodości), Bohdan Ejmont (ślepiec), Mariusz Gorczyński (Uchol), Stanisław Gronkowski (trędowaty), Małgorzata Krzysica (Małgorzata), Czesław Lasota (właściciel pióra), Wiesława Mazurkiewicz (kobieta z wozu), Agata Piotrowska (służąca), Frantisek Svihlik, Anna Wiśniowska (Katarzyna), Wiesław Wójcik (podróżny)
Nagrody
- 1989 - Jacek Mikołajczak Gdynia (do 1986 Gdańsk) (FPFF)-nagroda wojewody gdańskiego
Pierwowzory
- Pierwowzór: NOCNA GOŚCINA
- Gatunek: Opowiadanie
- Autor pierwowzoru: Robert L. Stevenson

















