KRYPTONIM TURYŚCI
- Serial tv
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1986
- Premiera: 1986. 10. 02
- Gatunek: Film sensacyjny
- Język: polski, angielski, francuski
- Dane techniczne: Barwny.
Kanwą serialu Jerzego Obłamskiego stała się głośna w latach sześćdziesiątych tzw. sprawa Rychlińskiego i Cichego. Była to jedna z ciekawszych w latach PRL afer szpiegowskich. Pewną sensacją było także udostępnienie autorom "Turystów" części akt tej sprawy. Dzięki temu mógł powstać film podważający komiksowe stereotypy amerykańskiego kina szpiegowsko-sensacyjnego, co jeszcze w połowie lat osiemdziesiątych było mile widziane przez decydentów od kultury. Nic dziwnego zatem, że "Kryptonim Turyści" dostał celujące oceny podczas kolaudacji. Wpłynęły na to również walory "dydaktyczne" utworu, podnoszące zasługi rodzimych służb bezpieczeństwa w walce z wrażymi agenturami Zachodu, a także wyrozumiałość peerelowskiego MSW dla tych, którzy kuszeni przez obce wywiady zawrócili z drogi zdrady i wybrali lojalność socjalistycznemu państwu. Mimo jednoznacznie propagandowej wymowy serialu nie można nie dostrzec w nim zalet, jak choćby sprawnie skonstruowana fabuła czy przyzwoite aktorstwo.
Ekipa
- Reżyseria: Jerzy Obłamski
- Reżyser II: Lidia Wołk-Karaczewska, Andrzej Reiter, Andrzej Wróbel
- Współpraca reżyserska: Halina Sprusińska
- Scenariusz: Jerzy Grzymkowski
- Zdjęcia: Wiesław Rutowicz
- Operator kamery: Jacek Malipan
- Współpraca operatorska: Edward Makówka, Włodzimierz Mioduchowski, Tadeusz Gąsiorkiewicz
- Współpraca scenograficzna: Joanna Doroszkiewicz, Konrad Brudnicki, Eugeniusz Cieśla
- Dekoracja wnętrz: Zofia Pruchnicka
- Rekwizyty: Grzegorz Rzepecki, Sławomir Kubiak, Władysław Kubiak
- Kostiumy: Joanna Jarzyńska, Zofia Pruchnicka
- Współpraca kostiumograficzna: Swietłana Ślawska
- Muzyka: Jerzy Matuszkiewicz
- Dyrygent: Jerzy Matuszkiewicz
- Konsultacja muzyczna: Jerzy Goryszewski
- Dźwięk: Jerzy Blaszyński
- Współpraca dźwiękowa: Edward Danielak, Mirosław Dobek, Marek Arkusiński, Zygmunt Rychter
- Efekty dźwiękowe: Zygmunt Nowak
- Montaż: Jarosław Wołejko
- Współpraca montażowa: Katarzyna Palka, Waldemar Ostanówko
- Charakteryzacja: Regina Schossler, Tadeusz Schossler
- Konsultacja: Emil Podpora
- Kierownictwo produkcji: Krzysztof Kierzkowski
- Kierownictwo produkcji II: Wiesława Krężel, Hanna Majnicz
- Współpraca produkcyjna: Stanisław Górniak, Ewa Płaza, Maria Pełka, Halina Pawlicka
- Sekretariat planu: Danuta Szczęsnowicz-Malipan
- Produkcja: Studio Filmowe (d. Zespół Filmowy) Profil
- Atelier: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź)
- Laboratorium: Centralna Wytwórnia Programów i Filmów Telewizyjnych Poltel (Warszawa)
- Obsada aktorska: Tomasz Zaliwski (Henryk Wdowiak), Bogusław Sar (porucznik Witold Stefański, oficer prowadzący Wdowiaka; w odcinku 2 w rzeczywistości nie wystąpił), Tadeusz Skorulski (Erwin Masny, agent amerykańskiego wywiadu), Brunon Bukowski (pułkownik kontrwywiadu; w odcinku 2 w rzeczywistości nie wystąpił), Jerzy Próchnicki (oficer kontrwywiadu; w odcinku 2 w rzeczywistości nie wystąpił)
Varia
- Piosenka: romanse rosyjskie
odcinki 2-3- Słowa piosenki (-nek) : Sergiusz Jesienin
- Piosenka:
odcinek 2- Muzyka piosenki (-nek) : Tomasz Bielski
- Słowa piosenki (-nek) : Beata Geppert
- Wykonanie piosenki (-nek) : Joanna Rawik
1
- Odcinek serialu tv
- Dane techniczne: 58 min.
Henryk Wdowiak - właściciel małej kurzej fermy - podczas pobytu u brata we Francji otrzymuje niedwuznaczną propozycję współpracy z wywiadem amerykańskim. Po powrocie do kraju Wdowiak powiadamia Milicję Obywatelską o złożonej mu ofercie. Rodzimy kontrwywiad postanawia wykorzystać kontakty Wdowiaka i poleca mu udać chęć współpracy z Amerykanami. W ten sposób ma nadzieję na rozpracowanie sieci agenturalnej w Polsce...
Ekipa
- Obsada aktorska: Barbara Dzido-Lelińska ("Buźka", żona Wdowiaka), Ewa Sudakiewicz (Lilka Wdowiakówna, starsza córka Henryka), Eugeniusz Wałaszek (kolejarz Feliks Janiak, współpracownik Masnego), Edward Sosna (Andrzej Molenda, współpracownik Masnego), Sławomir Pietraszewski (oficer dochodzeniowy), Włodzimierz Adamski (laborant obsługujący wykrywacz kłamstw), E Dymała, Janusz Dziubiński (sierżant Grzechowiak, dzielnicowy), Mieczysław Janowski ("Maks", agent polskiego kontrwywiadu, "opiekun" Wdowiaka podczas podróży do Francji), Eugeniusz Korczarowski (wywiadowca w Poznaniu), Kazimierz Meres ("Ruben", agent polskiego kontrwywiadu we Francji), Aleksander Podolak (wywiadowca w Poznaniu), Mariusz Puchalski (wywiadowca w Poznaniu), Andrzej Wykrętowicz, P Zawadzki, Janina Borońska (znajoma Masnego; nie występuje w napisach)
2
- Odcinek serialu tv
- Dane techniczne: 57 min.
Druga część "Turystów" opowiada o perypetiach Wdowiaka po ponownym wyjeździe do Francji. Nawiązuje on tam kontakt z małżeństwem Rubackich i zamieszkuje w ich willi. Zgodnie z instrukcją usiłuje dostać się do sejfu Rubackich, kryjącego materiały wywiadowcze. Bez powodzenia. Udaje mu się za to zdobyć zaufanie CIA. W rezultacie zostaje odesłany do kraju jako agent amerykańskiego wywiadu.
Ekipa
- Obsada aktorska: Jerzy Aleksander Braszka (Sergiusz Rubacki, współpracownik amerykańskiego wywiadu), Anna Milewska (Tania Rubacka, żona Sergiusza), Arkadiusz Bazak (agent amerykańskiego wywiadu; w odcinku 3 nie występuje w napisach), Mariusz Gorczyński (agent amerykańskiego wywiadu; w odcinku 3 nie występuje w napisach), Weronika Pawłowska (prostytutka), Edward Danielak, Jan Hencz (mężczyzna obserwujący Wdowiaka w zoo), Alicja Knast (żona Stańczaka), Kazimierz Meres ("Ruben", agent polskiego kontrwywiadu we Francji), Joanna Rawik (piosenkarka w paryskiej restauracji), Tadeusz Teodorczyk (Stańczak, znajomy Rubackiego), Marcel Szytenchelm (syn Stańczaka), Jerzy Molga (agent amerykańskiego wywiadu; nie występuje w napisach)
3
- Odcinek serialu tv
- Dane techniczne: 55 min.
Wdowiak za pośrednictwem porucznika Stefańskiego zdaje relację ze swych poczynań we Francji. W kontaktowym mieszkaniu wraz z porucznik Martą deszyfruje tajne przekazy radiowe i nadaje opracowane przez polski wywiad "informacje" stronie amerykańskiej. Kierownictwo MSW postanawia ponowić próbę zdobycia materiałów ukrytych w sejfie Rubackich, do którego nie udało się Wdowiakowi dotrzeć.
Ekipa
- Obsada aktorska: Maria Probosz (Suzanne Nowak, narzeczona Kwiecińskiego), Janusz Sadowski (Piotr Kwieciński), Jerzy Aleksander Braszka (Sergiusz Rubacki, współpracownik amerykańskiego wywiadu), Anna Milewska (Tania Rubacka, żona Sergiusza), Barbara Dzido-Lelińska ("Buźka", żona Wdowiaka), Ewa Sudakiewicz (Lilka Wdowiakówna, starsza córka Henryka), Danuta Rynkiewicz (porucznik Marta), Zbigniew Józefowicz (oficer kontrwywiadu), Krystian Buszkiewicz, Jerzy Czupryniak (listonosz Marciniak), Zbigniew Kłodawski (plutonowy MO), Sławomir Pietraszewski (oficer dochodzeniowy), Edward Sosna (Andrzej Molenda, współpracownik Masnego), Ewa Walewska (Maria Janowska, współpracownica Masnego), Eugeniusz Wałaszek (kolejarz Feliks Janiak, współpracownik Masnego), Andrzej Wykrętowicz, Arkadiusz Bazak (agent amerykańskiego wywiadu; w odcinku 3 nie występuje w napisach), Mariusz Gorczyński (agent amerykańskiego wywiadu; w odcinku 3 nie występuje w napisach), Andrzej Szczytko (SB-ek aresztujący Masnego; nie występuje w napisach), Wacław Ulewicz (oficer kontrwywiadu rozmawiający z Kwiecińskim; nie występuje w napisach)
