ZABIĆ SEKALA
- Tytuł alternatywny: JE TREBA ZABIT SEKALA
- Film fabularny
- Produkcja: Polska, Francja, Czechy, Słowacja
- Rok produkcji: 1998
- Premiera: 1998. 10. 16
- Dane techniczne: Barwny. 109 min.

- Fot. Muzeum Kinematografii w Łodzi
- Galeria zdjęć (9)
Środkowoeuropejskim "W samo południe" nazwała film Vladimira Michalka dziennikarka branżowego "Variety". Rzeczywiście, kilka podobieństw narzuca się nieodparcie. Akcja "Zabić Sekala" toczy się w odludnej osadzie, niemiłosiernie prażonej przez letnie słońce. Osią fabuły są swego rodzaju przygotowania do finałowego pojedynku na śmierć i życie dwu antagonistów - samotników. Nie trzeba dodawać, że od wyniku starcia zależą dalsze losy wsi. Czarny charakter, tytułowy Sekal, zwany przez współziomków "bękartem", jest nieślubnym synem jednego z miejscowych gospodarzy. Przez wiele lat pogardzany, wreszcie znalazł sposób, by pomścić swoje upokorzenie. Trwa II wojna światowa. W pobliżu stacjonują Niemcy. Nie pojawiają się wprawdzie na ekranie ani razu, lecz ich złowrogą "obecność" daje się wyczuć w atmosferze panującej w Lakoticach, w strachu wypisanym w oczach chłopów. Przyczyną owego lęku jest nie tylko bliskość okupanta, lecz przede wszystkim Sekal, który wysługuje się hitlerowcom, denuncjując niepokornych gospodarzy. Ofiary donosów lądują w obozie koncentracyjnym, Sekal zaś przejmuje ich majątki. W miarę bogacenia się jego apetyt rośnie. Rośnie też, co zrozumiałe, przerażenie gospodarzy, w większości dość zamożnych. Szybko dochodzą oni do wniosku, że jedynym sposobem odzyskania względnego bezpieczeństwa jest zabicie "bękarta". Kto jednak ma tego dokonać? Wybór pada na Jurę Barana, kowala przybyłego niedawno do wioski. Jura to były partyzant, poszukiwany przez gestapo, a w dodatku protestant, co w katolickiej wsi nie jest mile widziane. Podobnie jak Sekal, ma opinię "obcego", kogoś gorszego. Niech więc jeden "wyrzutek" zabije drugiego, a chłopi piłatowym gestem umyją ręce. Do takich wniosków dochodzi potajemnie gromada. Pojawia się wszakże poważny problem. Jura nie pali się do zbrodni. Wtedy gospodarze składają mu propozycję nie do odrzucenia. Albo zabijesz Sekala, albo wydamy gestapowcom ciebie i twoją rodzinę. Sekal jest bardzo niebezpieczny, jednak w pojedynku na noże Jura go zabija. Sam jest poważnie ranny i w końcu umiera obok swojej ofiary - bogaci chłopi mu nie pomogą, gdyż nie jest im potrzebny świadek... Urokliwe plenery do filmu ekipa Michalka znalazła w okolicach wioski Varvazov, położonej niedaleko Zamku Orlik na południu Moraw. Tereny te uchodzą za jedne z najpiękniejszych w Czechach. Kolorystyka "Zabić Sekala" ogniskuje się wokół kilku kluczowych dla filmu barw - złota (zboże na zalanych słońcem polach), srebra (to samo zboże w świetle księżyca), czerni (garnitury, spódnice, noc), bieli (ściany budynków i zagród, koszule, oświetlone słońcem ścieżki) i czerwieni (zachód i wschód słońca, krew). Bardzo mocną stroną "Zabić Sekala" jest aktorstwo, zarówno wykonawców polskich, jak i czeskich. [PAT]
Ekipa - lista skrócona
- Reżyseria: Vladimír Michálek
- Scenariusz: Jirí Krizan
- Zdjęcia: Martin Štrba
- Scenografia: Jirí Sternwald
- Dekoracja wnętrz: Bedrich Czermak
- Kostiumy: Mona Hafsahl
- Muzyka: Michał Lorenc
- Dźwięk: Radim Hladik jr
- Montaż: Jiři Brožek
- Kierownictwo produkcji: Leszek Pieszko (w Polsce)
- Producent: Jaroslav Boucek
- Produkcja: Buc Film Czechy), Apple Film Production
- Obsada aktorska: Bogusław Linda (Ivan Sekal), Olaf Lubaszenko (Jura Baran), Agnieszka Sitek (Agnieszka), Jiri Bartoska (ksiądz), Vlasta Chramostova (Maria)
Nagrody
- 1998 - Olaf Lubaszenko Karlovy Vary (MFF)-Nagroda za najlepszą rolę męską
- 1998 - Karlovy Vary (MFF)-nagroda jury ekumenicznego
- 1998 - Jirí Krizan Gdynia (do 1986 Gdańsk) (Festiwal Polskich Filmów Fabularnych)-Nagroda za scenariusz
- 1998 - Syrenka Warszawska (nagroda Klubu Krytyki Filmowej SDP)-w kategorii filmu fabularnego dla najlepszego filmu zagranicznego w polskich kinach
- 1999 - Olaf Lubaszenko Czeski Lew (Nagroda Czeskiej Akademii Sztuki Filmowej i Telewizyjnej) w kategorii: pierwszoplanowa rola męska; za rok 1998 (27.02)
- 1999 - Agnieszka Sitek Czeski Lew (Nagroda Czeskiej Akademii Sztuki Filmowej i Telewizyjnej) w kategorii: drugoplanowa rola kobieca; za rok 1998 (27.02)
- 1999 - Michał Lorenc Czeski Lew (Nagroda Czeskiej Akademii Sztuki Filmowej i Telewizyjnej) w kategorii: muzyka; za rok 1998 (27.02)
- 1999 - Jirí Krizan Orzeł, Polska Nagroda Filmowa w kategorii: najlepszy scenariusz; za rok 1998
- 1999 - Dariusz Jabłoński Orzeł, Polska Nagroda Filmowa w kategorii: najlepszy producent; za rok 1998
- 1999 - Olaf Lubaszenko Orzeł, Polska Nagroda Filmowa w kategorii: najlepsza rola męska; za rok 1998
- 1999 - Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepszy film; za rok 1998
- 1999 - Vladimír Michálek Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza reżyseria; za rok 1998
- 1999 - Martin Štrba Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsze zdjęcia; za rok 1998
- 1999 - Jiři Brožek Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepszy montaż; za rok 1998
- 1999 - Agnieszka Sitek Orzeł, Polska Nagroda Filmowa (nominacja) w kategorii: najlepsza rola kobieca; za rok 1998


















