AMATOR
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1979
- Premiera: 1979. 11. 16
- Gatunek: Film psychologiczny, Film obyczajowy
- Dane techniczne: Barwny. 3209 m. 117 min.
Plenery: Kraków, Warszawa.
Jeden z najwybitniejszych filmów, zaliczonych do tzw. kina moralnego niepokoju. Jego głównym bohaterem jest Filip Mosz - kapitalnie grany przez Jerzego Stuhra - zaopatrzeniowiec w zakładzie przemysłowym gdzieś w podkrakowskim miasteczku. Momentem przełomowym w jego życiu staje się kupno amatorskiej kamery filmowej. Filip bowiem, jako człowiek bez reszty oddany rodzinie, pragnie uwiecznić narodziny i rozwój swej córki. Wieść o zakupie Mosza obiega zakład pracy. Filip otrzymuje propozycję nakręcenia filmu z okazji dwudziestopięciolecia istnienia przedsiębiorstwa. Dyrektor zakładu obejmuje nawet protektorat nad nowo powstałym amatorskim klubem filmowym. Kieślowski z niezwykłą przenikliwością ukazuje powolną ewolucję Filipa, który z człowieka "schowanego" we własną prywatność i ceniącego ponad wszystko "święty spokój" przeobraża się w społecznika i artystę, wrażliwego na ludzką krzywdę i niesprawiedliwość. Amatorskim filmom Mosza daleko bowiem do propagandy sukcesu. Wręcz przeciwnie - samorodny reżyser bezkompromisowo pokazuje wynaturzenia dookolnej rzeczywistości. Cena prawdy jest wszakże wysoka. Filip za swój film otrzymuje nagrodę. Zakłada Amatorski Klub Filmowy. Coraz bardziej wciąga się w te prace, zaniedbując rodzinę i dom. Kręci krytyczny film o miasteczku i film o robotniku - kalece. Zostają one wyświetlone w telewizji. Filip przekonuje się, że jego działalność i trudność nie tylko pomaga, ale także rodzi konflikty, a nawet dramaty. Poznaje wagę odpowiedzialności, granice wolności twórczej, cenę uczciwości. Po zasadniczej rozmowie z dyrektorem Filip postanawia zrezygnować z robienia filmów, nie chce bowiem, by szkodziły one komukolwiek. Wraca do domu, ale żona odeszła już z dzieckiem nie mogąc znieść stałych napięć i konfliktów. Filip kieruje kamerę na siebie i zaczyna opowiadać historię swego życia . . ."Amator" już od momentu premiery budził żywe zainteresowanie. Poruszone w nim problemy roli i miejsca sztuki w świecie, granic odwagi i odpowiedzialności w życiu społecznym były swoistą odpowiedzią Kieślowskiego na niepokoje trawiące pod koniec lat siedemdziesiątych pokolenie ówczesnych trzydziestolatków.
Ekipa - lista skrócona
- Reżyseria: Krzysztof Kieślowski
- Scenariusz: Krzysztof Kieślowski
- Zdjęcia: Jacek Petrycki
- Scenografia: Andrzej Rafał Waltenberger
- Dekoracja wnętrz: Barbara Kociuba
- Kostiumy: Gabriela Star-Tyszkiewicz
- Muzyka: Krzysztof Knittel
- Dźwięk: Michał Żarnecki
- Montaż: Halina Nawrocka
- Charakteryzacja: Zdzisława Namysław
- Kierownictwo produkcji: Wielisława Piotrowska
- Produkcja: Studio Filmowe Tor
- Obsada aktorska: Jerzy Stuhr (Filip Mosz), Małgorzata Ząbkowska (Irka, żona Filipa), Ewa Pokas (Anna Włodarczyk z Federacji Filmu Amatorskiego), Stefan Czyżewski (dyrektor fabryki), Jerzy Nowak (Stanisław Osuch, kierownik Filipa)
Nagrody
- 1979 - Koszalin (KSF "Młodzi i Film")-nagroda "Jantar" za podjęcie problematyki szczególnie ważnej w zakresie ideowego, moralnego i intelektualnego dojrzewania młodego pokolenia. Jury uznało, że film ten najpełniej stawia problem wyrorów życiowych, stwarzając płaszczyznę do przemyśleń nad ideałem współczesnego młodego pokolenia.
- 1979 - Jerzy Stuhr Koszalin (KSF "Młodzi i Film")-nagroda aktorska w wyniku plebiscytu publiczności
- 1979 - Gdynia (do 1986 Gdańsk) (Festiwal Polskich Filmów Fabularnych)-Grand Prix (Wielka Nagroda Jury "Złote Lwy")
- 1979 - Jerzy Stuhr Gdynia (do 1986 Gdańsk) (Festiwal Polskich Filmów Fabularnych)-Nagroda za pierwszoplanową rolę męską
- 1979 - Moskwa (MFF)-Złoty Medal
- 1979 - Moskwa (MFF)-nagroda FIPRESCI
- 1979 - Lublin (Międzynarodowe Forum Filmowe "Człowiek-Praca-Twórczość")-nagroda publiczności
- 1980 - Berlin (MFF)-nagroda INTERFILM (Międzynarodowe Jury Ewangeliczne)
- 1980 - Tadeusz Bradecki Złota Kamera (przyznawana przez pismo "Film") w kategorii: debiut aktorski; za rok 1979; nazwa nagrody "Nagroda "Filmu"
- 1980 - Chicago (MFF)-Grand Prix "Złoty Hugo"
