MATECZKA
- Tytuł alternatywny: MAMEŁE
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1938
- Premiera: 1938. 09. 24
- Język: jidisz
- Dane techniczne: 2900 m.
Filmowa adaptacja komedii teatralnej autorstwa Majera Schwarza, cieszącej się w latach trzydziestych ogromnym powodzeniem nad Wisłą. Popularność utworu była tak wielka, że postanowiono przenieść go na ekran. Główną rolę, podobnie jak na scenie, zagrała żydowska gwiazda Molly Picon. Film Toma i Greena odniósł spodziewany sukces, nie tylko zresztą w Polsce, ale i w USA. O powodzeniu "Mateczki" zdecydowało nie tylko znakomite aktorstwo Picon, lecz także rzewny, ciepły, żydowski humor, przenikający cały film. Tytułową bohaterką utworu jest Chewcie Samed - zaradna kobieta, która przyrzekła swej matce, że po jej śmierci zaopiekuje się rodziną. Zadanie ma niełatwe, gdyż familia Samedów jest liczna i bez "głowy domu" niechybnie pójdzie w rozsypkę. Nie zapanuje nad nią przecież nieporadny ojciec, nieustannie snujący wizje (i tylko wizje) intratnych interesów i domagający się od dzieci, by go utrzymywały. Tymczasem jego dwie córki i trzech synów przysparza więcej kłopotów niż pożytku. Chewcie, mimo licznych przeszkód, bierze swą rodzinę "w garść". Opiekuje się kilkunastoletnim Zysiem, pracującym w łódzkiej fabryce, matkuje małemu Abramkowi, pomaga sfinalizować małżeństwo Dawida, Bertę zaś odwodzi od zamiaru wyjścia za bogacza, który w rzeczywistości jest oszustem. Próbuje też swatać Jetkę z młodym muzykiem Szlezyngerem. Swoje małe, codzienne zwycięstwa okupuje jednak rosnącym zmęczeniem, spowodowanym rodzinnymi swarami i kłopotami. Film zrealizowany w języku jidysz.
Ekipa
- Reżyseria: Konrad Tom, Józef Green
- Scenariusz: Konrad Tom
- Dialogi: Szmul Goldstejn, M. Nudelman
- Zdjęcia: Seweryn Steinwurzel
- Scenografia: Jacek Rotmil, Stefan Norris
- Muzyka: Abraham Ellstein
- Kierownictwo muzyczne: Ivo Wesby
- Dźwięk: Fryderyk Gawze
- Montaż: Jerzy Sten
- Charakteryzacja: Konrad Narkiewicz
- Kierownictwo artystyczne: Jakub Kalich
- Kierownictwo literackie: I. M. Neuman
- Kierownictwo produkcji: Edward Hantower
- Kierownictwo zdjęć: Eugeniusz Gelba
- Asystent produkcji: J. Grynberg, J. Niżyński
- Administracja: Józef Frankfurt
- Produkcja: Green-Films
- Dystrybucja: Green-Films
- Atelier: Sfinks
- Laboratorium: Sfinks
- Obsada aktorska: Molly Picon (Chewcie Samed), Edward Sternbach, Maks Bożyk, Ola Śliwkowicz, Menasze Oppenheim, Symcha Fostel, Maks Perelman, Ruth Turkow, Maks Brin, Karol Latowicz, Adam Domb, Rubin Szryftrecer, Gerdi Bullman
Pierwowzory
- Pierwowzór: Utwór Morica Szwarca
- Gatunek: Dramat
- Autor pierwowzoru: Moric Szwarc
