JAK ROZPĘTAŁEM DRUGĄ WOJNĘ ŚWIATOWĄ
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1969
- Premiera: 1970. 04. 02-06
- Gatunek: Komedia, Film wojenny, Film przygodowy
- Dane techniczne: Czarno-biały (wersja oryginalna z 1969 roku), barwny (wersja kolorowana z 2000 roku). 6413 m. (cz. I -2352 m., cz. II - 2042 m., cz. III - 2059 m.). 236 min. (cz. I - 86 min., cz. II - 72 min., cz. III - 73 min. )
Plenery: m. in. Soczi, Suchumi, Jałta, Gurzuf, Baku, okolice Łodzi, Poświętne nad Pilicą.
W 2000 roku Studio Filmowe "Oko" wraz z Telewizją "Polsat" postanowiło pokolorować film (także "Sami swoi"). Głównymi osobami odpowiedzialnymi za całe przedsięwzięcie byli: operator Jerzy Stawicki i kierownik produkcji Zbigniew Stanek. Technicznej realizacji przedsięwzięcia podjęła się firma "Dynacs Digital" z Hollywood, która opracowywała kolorową wersję m.in. filmu "Fanfan Tulipan".
Fot. Muzeum Kinematografii w Łodzi
Film "Jak rozpętałem II wojnę światową" jest adaptacją popularnej powieści Kazimierza Sławińskiego "Przygody kanoniera Dolasa". Wojenna farsa o pechowym szeregowcu Franku Dolasie (Kociniak), który chce koniecznie zabłysnąć bohaterskimi czynami, ale plącze się w coraz bardziej niesamowite tarapaty.
Ekipa
- Reżyseria: Tadeusz Chmielewski
- Reżyser II: Halina Chmielewska, Konrad Paradowski
- Współpraca reżyserska: Stanisława Skorupianka, Romuald Staszkiewicz
- Scenariusz: Tadeusz Chmielewski
- Zdjęcia: Jerzy Stawicki
- Operator kamery: Jan Janczewski
- Współpraca operatorska: Jerzy Majak, Leon Jankowski
- Scenografia: Bolesław Kamykowski
- Współpraca scenograficzna: Tadeusz Myszorek, Tatiana Manżett, Albin Wejman (w cz. 1 nie występuje w czołówce), Juliusz Czajkowski
- Kostiumy: Marta Kobierska, Lidia Rzeszewska
- Muzyka: Jerzy Matuszkiewicz
- Wykonanie muzyki: Mladost-Subotica (zespół) (muzyka ludowa)
- Konsultacja muzyczna: Piotr Marczewski
- Dźwięk: Wiesław Ćwikliński
- Współpraca dźwiękowa: Janusz Rosół, Zygmunt Nowak (w cz. 1 nie występuje w czołówce)
- Montaż: Janina Niedźwiecka
- Współpraca montażowa: Aurelia Rut
- Charakteryzacja: Irmina Romanis
- Współpraca charakteryzatorska: Anna Lewandowska, Janusz Elke
- Ewolucje kaskaderskie: Czesław Magnowski (dubler Mariana Kociniaka; m.in. skok z pociągu; nie występuje w czołówce), Ryszard Francman (nie występuje w czołówce), Aleksander Fridel (nie występuje w czołówce), Krzysztof Fus (nie występuje w czołówce), Marian Gańcza (nie występuje w czołówce), Krzysztof Łagodzic (nie występuje w czołówce), Zbigniew Janicki (nie występuje w czołówce), Wacław Raszko (nie występuje w czołówce), Wanda Sienkiewicz (nie występuje w czołówce)
- Kierownictwo produkcji: Ludgierd Romanis
- Kierownictwo zdjęć: Józef Drzewicki, Anna Rdest, Michał Sosiński
- Produkcja: Przedsiębiorstwo Realizacji Filmów Zespoły Filmowe
- Współpraca produkcyjna: Wytwórnia Filmów Dziecięcych i Młodzieżowych im. M. Gorkiego (ZSRR)
- Atelier: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź)
- Laboratorium: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź)
- Obsada aktorska: Marian Kociniak (Franek Dolas), Wojciech Brzozowicz (nie występuje w czołówce), Czesław Magnowski (nie występuje w czołówce)
Nagrody indywidualne
- 1970 - Tadeusz Chmielewski Łagów (Lubuskie Lato Filmowe)-nagroda publiczności
Varia
- Piosenka: ballada
Tekst piosenki:
To nic, że długi jest marsz,
Słońce osuszy twarz,
Idziesz i liczysz naboje - ostatnie trzy,
I nie chybisz już - to wiesz!
Róża czerwono, biało kwitnie bez,
Nikt z nas nie pęka, chociaż krucho jest,
Wzgórza przejdziemy, wodą popijemy,
Kuchnie polowe diabli wiedzą gdzie!
Kto by się martwił, że na drodze Kurz
i śnieg i deszcz - to znamy już.
Wzgórza przejdziemy, wodą popijemy,
Woda po walce ma jak wino smak.
Róża czerwono, biało kwitnie bez
Dojdziesz bracie, choć krucho jest!
Stary karabin, twój brat,
Jeszcze zadziwi świat.
Będą znów piękne dziewczyny za wojskiem szły,
A że w oczy deszcz - to nic!
Róża czerwono, biało kwitnie bez
Nikt z nas nie pęka, chociaż krucho jest,
Wzgórza przejdziemy, wodą popijemy,
Kuchnie polowe diabli wiedzą gdzie!
Kto by się martwił, że na drodze kurz
i śnieg i deszcz - to znamy już.
Wzgórza przejdziemy, wodą popijemy,
Woda po walce ma jak wino smak.
Róża czerwono, biało kwitnie bez,
Dojdziesz bracie, choć krucho jest!
Róża czerwono, biało kwitnie bez,
Choć było krucho, teraz dobrze jest,
Wzgórza przeszliśmy, cało wróciliśmy,
Kuchnie polowe odnalazły się!
Jeszcze na twarzach mamy z drogi kurz,
Lecz dziś ten marsz za nami już
Wzgórza przeszliśmy, cało wróciliśmy,
Czoło otrzemy, oczyścimy broń.
Róża czerwono, biało kwitnie bez,
Oto bracie - wędrówki kres!- Muzyka piosenki (-nek) : Jerzy Matuszkiewicz
- Słowa piosenki (-nek) : Andrzej Czekalski
- Wykonanie piosenki (-nek) : Andrzej Żarnecki
Pierwowzory
- Pierwowzór: PRZYGODY KANONIERA DOLASA
- Gatunek: Powieść
- Autor pierwowzoru: Kazimierz Sławiński
UCIECZKA (1)
- Część
31 sierpnia 1939 roku Dolas przybywa na granicę niemiecką w składzie plutonu mającego wzmocnić obronę stacji kolejowej. Zasypia, a jego karabin przypadkowo wypala. Franek jest przekonany, że rozpętał wojnę. Dostaje się do niewoli niemieckiej. W stalagu chce zorganizować ucieczkę, ale jego przesadny entuzjazm zraża obozowych konspiratorów. Franek nie rezygnuje jednak ze swego zamiaru. Zwłaszcza że jego pierwsza, nieudana próba wyrwania się z obozu, za którą Dolas dostaje trzy tygodnie karceru, zmienia stosunek kolegów do pechowego uciekiniera. Zostaje przeniesiony do innego obozu. W trakcie przewożenia ucieka wraz z Józkiem. Pociągiem z bydłem docierają do Tyrolu. Tam Franek, wypuszczając byka, powoduje całkowite zamieszanie. Gestapo wydaje na niego wyrok, ale Frankowi udaje się wyskoczyć z pociągu. W Jugosławii, szukając okazji do walki, spędza czas w portowej tawernie. Przez kapitana Dimo zostaje uratowany od służby na niemieckim statku. Znajduje się na statku Dima, kiedy kuter zostaje storpedowany przez włoską łódź podwodną...
Ekipa
- Wykonanie piosenki (-nek): Katarina Sarcevic
- Obsada aktorska: Janina Borońska (Elżbieta), Adam Cyprian (brat Gulkego), Wirgiliusz Gryń (Józek Kryska), Zdzisław Kuźniar (Dimo Stojadinovic, kapitan jugosłowiańskiego statku), Józef Łodyński (palacz na jugosłowiańskim statku), Jarosław Skulski (pułkownik w ambasadzie polskiej w Belgradzie), Tomasz Zaliwski (oficer jugosłowiański), Elżbieta Starostecka (piosenkarka w tawernie), Andrzej Gawroński (Helmut, gestapowiec eskorujący Franka w pociągu), Emil Karewicz (oficer gestapo w Austrii), Henryk Łapiński (Władzio Wachocki, członek "grupy ucieczkowej" Józka Kryski), Stanisław Milski (niemiecki generał), Kazimierz Talarczyk (Woydyłło, członek "grupy ucieczkowej" Józka Kryski), Janusz Ziejewski (feldfebel w stalagu), Ludwik Benoit (karczmarz; nie występuje w czołówce), Zbigniew Bielski (żołnierz w oflagu sprzedający kiełbasę; nie występuje w czołówce), Jerzy Block (zawiadowca Bolek; nie występuje w czołówce), Adolf Chronicki (polski kapitan na granicy polsko-niemieckiej; nie występuje w czołówce), Ryszard Dembiński (oficer niemiecki na odprawie w wagonie; nie występuje w czołówce), Bohdan Ejmont (oficer w stalagu; nie występuje w czołówce), Andrzej Herder (gestapowiec Hans zapisujący na maszynie dane "Grzegorza Brzęczyszczykiewicza"; nie występuje w czołówce), Janusz Kłosiński (karczmarz w tawernie; nie występuje w czołówce), Eugeniusz Korczarowski (oficer na odprawie w wagonie; nie występuje w czołówce), Tadeusz Kosudarski (nie występuje w czołówce), Jan Paweł Kruk (marynarz w tawernie; nie występuje w czołówce), Zbigniew Lesień (więzień stalagu; nie występuje w czołówce), Mieczysław Łoza (polski oficer na granicy; nie występuje w czołówce), Jerzy Moes (porucznik Regulski, dowódca oddziału przybyłego na granicę polsko-niemiecką; nie występuje w czołówce), Leonard Pietraszak (lotnik w stalagu; nie występuje w czołówce), Leon Pietraszkiewicz (Herbert Gulke; nie występuje w czołówce), Jerzy Rogalski (Jędrzej Grzyb, chłop przewożący bydło; nie występuje w czołówce), Henryk Staszewski (Jugosłowianin; nie występuje w czołówce), Mieczysław Stoor (gestapowiec, adiutant generała; nie występuje w czołówce), Mirosław Szonert (żandarm; nie występuje w czołówce), Jerzy Szpunar (marynarz w stalagu; nie występuje w czołówce), Tadeusz Teodorczyk (strażnik w stalagu; nie występuje w czołówce), Bohdan Wróblewski (urzędnik w ambasadzie polskiej w Belgradzie; nie występuje w czołówce), Wojciech Zagórski (Turek werbujący w tawernie na niemiecki statek; nie występuje w czołówce)
- Obsada dubbingu: Zygmunt Zintel (zawiadowca Bolek, rola Jerzego Blocka; nie występuje w czołówce)
ZA BRONIĄ (2)
- Część
Franek Dolas trafia jako "przymusowy ochotnik" do Legii Cudzoziemskiej. Przez pomyłkę przypada mu funkcja kucharza. Ogrywa Arabów w grę trzy karty i zdobywa w ten sposób świeżą żywność. Legioniści po apelu generała de Gaulle'a przechodzą na stronę Wolnych Francuzów. Anglicy traktują Dolasa jako jeńca. Obozowisko Brytyjczyków atakują Włosi. Franek dostaje się do ich obozu, gdzie wywołuje wielkie zamieszanie.
Ekipa
- Słowa piosenki (-nek): Andrzej Bianusz (piosenka włoska)
- Obsada aktorska: Krystyna Borowicz (szefowa burdelu we włoskim obozie), Anna Gębicka (tancerka w burdelu), Piotr Fronczewski (włoski żołnierz poddający się Frankowi), Wacław Kowalski (Kiedros, sierżant Legii Cudzoziemskiej), Kazimierz Rudzki (kapitan Ralf Peacoock), Jan Świderski (Letoux, kapitan Legii Cudzoziemskiej), Leonard Andrzejewski (żołnierz Legii Cudzoziemskiej), Richard Berthon (kapral brytyjski), Witold Kałuski (kapitan włoski), Andrzej Krasicki (kapitan statku francuskiego), Zdzisław Kuźniar (Dimo Stojadinovic, kapitan jugosłowiańskiego statku), Lech Ordon (sierżant Hopkins), Zdzisław Maklakiewicz (żołnierz włoski; w części 3 nie występuje w czołówce), Kazimierz Pawlak, Jerzy Duszyński (Leonelli, żołnierz włoski; nie występuje w czołówce), Zbigniew K. Rogowski (radiotelegrafista; nie występuje w napisach), Piotr Różański (adiutant kapitana Letouxa; nie występuje w napisach), Marian Rułka (żołnierz brytyjski; nie występuje w czołówce), Marian Wojtczak (nie występuje w czołówce; informacja za "Słownikiem Biograficznym Teatru Polskiego T. 2")
WŚRÓD SWOICH (3)
- Część
Frankowi udaje się wyplątać z włoskiego sądu wojennego. Niemcy chwytają go jako dezertera i odsyłają na front wschodni. Franek wyskakuje z samolotu i ląduje na spadochronie w Polsce. Po wielu perypetiach zdobywa zaufanie partyzantów.
Ekipa
- Obsada aktorska: Joanna Jędryka (Teresa), Małgorzata Pritulak (Mirella), Wirgiliusz Gryń (Józek Kryska), Kazimierz Fabisiak (ojciec Dominik, przeor klasztoru), Konrad Morawski (Matula, zbieracz min), Zygmunt Zintel (ojciec Sebastian), Halina Buyno (Jóźwiakowa), Stanisław Gronkowski (partyzant "Wilk"), Aleksander Fogiel (Jóźwiak), Eugeniusz Kamiński (gestapowiec "Uśmiechnięty Alfred"), Zbigniew Koczanowicz (przewodniczący niemieckiego sądu wojskowego), W Łapin, Jerzy Przybylski (Hans Langner, ranny żołnierz niemiecki), Tadeusz Sabara, Tadeusz Somogi (tłumacz "Uśmiechniętego Alfreda"), Stefan Szmidt (partyzant "Kosa"; w czołówce inicjał imienia" T.), Edward Wichura (strażnik dezerterów), Józef Zbiróg (scharfuhrer), Zbigniew Józefowicz (dowódca oddziału partyzanckiego; nie występuje w czołówce), Ludwik Kasendra (brat furtian; nie występuje w czołówce), Zdzisław Maklakiewicz (żołnierz włoski; w części 3 nie występuje w czołówce), Eugeniusz Priwieziencew (2 role: młody zakonnik, partyzant; nie występuje w czołówce), Igor Sawin (partyzant "Wilga"; nie występuje w czołówce), Franciszek Trzeciak (partyzant; nie występuje w czołówce)
- Obsada dubbingu: Janusz Kłosiński (Matula; rola Konrada Morawskiego; nie występuje w czołówce)