SĄSIEDZI (1969)
- Film fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1969
- Premiera: 1969. 09. 05
- Gatunek: Film wojenny
- Język: polski, niemiecki
- Dane techniczne: Czarno-biały. 3200 m. 135 min.
Prapremiera: 3. 09. 1969, Bydgoszcz
Rekonstrukcja przebiegu "czarnej niedzieli" w Bydgoszczy we wrześniu 1939; obraz bohaterskiej obrony Polaków w obliczu przygotowanej przez Niemców dywersji, spleciony z lirycznym wątkiem tragicznej miłości młodego Polaka i 16-letniej Niemki.
Bydgoszcz w przededniu i w pierwszych dniach II wojny światowej. Prowokacje mieszkających tu Niemców... Miłość Piotra i Anny-Marii; on jest Polakiem, ona Niemką. Oboje przeżyć muszą wiele przykrości i upokorzeń ze strony swych rodziców i rodaków... Wycofujący się żołnierze polscy dostają się pod ostrzał bojówek hitlerowskich. Kontratak Polaków. Ginie Piotr chcący zdobyć broń, żeby walczyć... Niemcy po zajęciu miasta dokonują krwawej masakry Polaków.
Ekipa
- Reżyseria: Aleksander Ścibor-Rylski
- Reżyser II: Aleksander Sajkow, Gerard Zalewski
- Współpraca reżyserska: Marian Ziętkiewicz, M. Ciupka, U Kanakowski, Eugenia Jaśkiewicz
- Scenariusz: Aleksander Ścibor-Rylski
- Zdjęcia: Kurt Weber
- Operator kamery: Wiesław Pyda
- Współpraca operatorska: Janusz Zachwajewski, Henryk Mazurczak, Edward Kłosiński
- Scenografia: Anatol Radzinowicz, Wiesław Śniadecki
- Współpraca scenograficzna: Tadeusz Kosarewicz, Marek Iwaszkiewicz, Edmund Siekierski
- Kostiumy: Alicja Wasilewska
- Współpraca kostiumograficzna: B. Goryszewska
- Muzyka: Wojciech Kilar
- Dźwięk: Ryszard Patkowski
- Współpraca dźwiękowa: Jan Franciszczak, Kazimierz Siczek
- Montaż: Irena Choryńska
- Współpraca montażowa: Jadwiga Jakubowska
- Charakteryzacja: Zbigniew Dobracki
- Współpraca charakteryzatorska: Maria Maziarz
- Konsultacja: Rajmund Kuczma, Franciszek Łachut, Antoni Byszewski, Jan Marciszak
- Kierownictwo artystyczne: Jan Rybkowski
- Kierownictwo produkcji: Tadeusz Karwański
- Kierownictwo produkcji II: Marek Dobrowolski, Bogusław Kozakiewicz
- Współpraca produkcyjna: Mieczysław Adler, Henryk Szlachet, Waldemar Prokopowicz
- Produkcja: PRF Zespoły Filmowe
- Atelier: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Wrocław)
- Laboratorium: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Wrocław)
- Obsada aktorska: Jerzy Matałowski (Piotr Horodecki), Józef Nowak (kolejarz Marczewski), Marian Opania (harcerz Truchaczek), Tadeusz Kalinowski (przodownik Rubach), Henryk Bąk (generał), Jan Machulski (major, komendant miasta), Bolesław Abart (Niemiec), Adolf Chronicki (Jóźwiak, instruktor LOPP), Władysław Dewoyno (Polak walczący wraz z harcerzami), Zbigniew Dobrzyński (żołnierz dowodzący strażą tylną), Adam Dzieszyński, Zbigniew Józefowicz (hufcowy), Teresa Kamińska (dziewczyna z bielizną na strychu), Jerzy Kaczmarek (policjant w składnicy broni), Janusz Kłosiński (ojciec Piotra), Tadeusz Kosudarski (mężczyzna odprowadzający Piotra do miejsca internowania Niemców), Jerzy Kozłowski, Andrzej Krasicki (oficer w sztabie), Jarosław Kuszewski, Eliasz Kuziemski (lekarz), Zdzisław Kuźniar (kolejarz), Krzysztof Litwin (żołnierz), Stanisław Łopatowski, Mieczysław Łoza (Polak przepytujący pastora), Ferdynand Matysik (Niemiec przy selekcji Polaków), Janusz Michalewicz (Piekarczyk), Józef Morgała, Leon Niemczyk (komendant policji), Leopold Rene Nowak (Jarocki), Kazimierz Orzechowski, Łukasz Pijewski, Andrzej Pstrąg, Halina Romanowska, Michał Rosiński, Andrzej Saar, Jerzy Scheybal, Czesław Stopka, W. Wilk, Marian Wiśniowski, Tomasz Zaliwski (Malina), Jerzy Zass, Evelyn Opoczyński (Anna Maria Boehme), Axel Dietrich (Konrad Neumark, kuzyn Anny Marii), Kurt Kachlicki (Glaser, przywódca niemieckiej bojówki), Herbert Kofer (pastor Niemeyer), Gerhard Rachold (Kuno), Adolf Peter Hoffmann (Wilhelm Neumark, ojciec Konrada), G Drescher, U Kanakowski, Gerhard Lau, Fred Ludwig, R Penka, G Polensen, W Schrade, E Steinert, B Storch
- Obsada dubbingu: Edward Lubaszenko (komendant policji; rola Leona Niemczyka; nie występuje w napisach), Witold Pyrkosz (policjant w składnicy broni; rola Zbigniewa Józefowicza; nie występuje w napisach)
Nagrody indywidualne
- 1970 - Tadeusz Kalinowski Łagów (Lubuskie Lato Filmowe)-Nagroda za pierwszoplanową rolę męską nagroda przyznana także za "całokształt wybitnej pracy aktorskiej w odtwarzaniu wielu ról drugoplanowych"
Varia
- Utwór muzyczny: TOCCATA C-DUR
- Muzyka : Johann Sebastian Bach
- Wykonanie muzyki : Romuald Sroczyński