POWRÓT DO POLSKI
- Film fabularny - telewizyjny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1988
- Premiera: 1988. 12. 23
- Gatunek: Film historyczny
- Dane techniczne: Barwny. 69 min.
W filmie wykorzystano zbiory fotograficzne dr Bogusława Polaka.
Scenariusz "Powrotu do Polski" powstał na podstawie wydarzeń autentycznych. Akcja toczy się u schyłku roku 1918. Dziennikarz "Kuriera Poznańskiego" musi stawić się w redakcji w związku ze spodziewanym przybyciem do Poznania Igancego Jana Paderewskiego. Na Ostrowie Tumskim zostaje zatrzymany przez żołnierzy Straży Ludowej, dowodzonej przez Franciszka Ratajczaka. Dowiaduje się, że zaczęto rozbrajać Niemców. Nadchodzi trzeci dzień świąt Bożego Narodzenia. Pociąg, którym jedzie Paderewski, ma kłopoty z dostaniem się do miasta. Ministerstwo Wojny w Berlinie żąda przerwania podróży wybitnego pianisty i męża stanu, słusznie obawiając się zamieszek i niepodległościowego fermentu w Wielkopolsce. Mimo niemieckich nacisków Paderewski wjeżdża do Poznania. Z hotelu "Bazar" wygłasza płomienne przemówienie do tłumów. Na ulicach dochodzi do potyczek z Niemcami, które rychło przeradzają się w regularne powstanie.
Ekipa
- Reżyseria: Paweł Pitera
- Reżyser II: Jerzy Owczaczyk, Haider Rizvi
- Współpraca reżyserska: Halina Sprusińska, Danuta Szczęsnowicz-Malipan
- Scenariusz: Krzysztof Magowski
- Zdjęcia: Janusz Pawłowski
- Operator kamery: Wiesław Pyda
- Współpraca operatorska: Jerzy Majak, Jerzy Gajewski
- Zdjęcia specjalne: Jan Olejniczak
- Scenografia: Andrzej Rafał Waltenberger, Marek Morawski
- Scenograf II: Barbara Aleksandrowska
- Współpraca scenograficzna: Przemysław Kowalski, Eugeniusz Cieśla
- Dekoracja wnętrz: Borzysława Chomnicka, Teresa Klink
- Współpraca dekoratorska: Jerzy Pabjańczyk, Andrzej Pikała
- Kostiumy: Ewa Gralak
- Współpraca kostiumograficzna: Maria Zarzycka-Kierzkowska, Grażyna Mozer, Krystyna Bartosik, Dorota Bartosik, Małgorzata Brandt
- Muzyka: Ignacy Jan Paderewski
- Wykonanie muzyki: Wielka Orkiestra Symfoniczna Polskiego Radia i Telewizji (Katowice)
- Konsultacja muzyczna: Jerzy Goryszewski
- Dźwięk: Lech Brański
- Współpraca dźwiękowa: Leszek Cichoński, Marek Arkusiński, Marek Świąder
- Imitator dźwięku: Bogusław Nowak
- Montaż: Katarzyna Rudnik
- Współpraca montażowa: Bożena Hardejewska, Grażyna Gradoń
- Charakteryzacja: Ryszard Ostanówko
- Współpraca charakteryzatorska: Ryszard Gliszczyński
- Efekty pirotechniczne: Zygmunt Królikowski
- Opracowanie graficzne: Elżbieta Mikulska
- Kierownictwo produkcji: Krzysztof Kierzkowski
- Kierownictwo produkcji II: Stanisław Górniak, Leszek Wyrzutowicz
- Współpraca produkcyjna: Anna Płaza, Ryszard Ulatowski, Ramo Olejnik (w rzeczywistości pełnił funkcję kierownika planu), Ewa Płaza, Elżbieta Słupińska, Małgorzata Raczek
- Produkcja: Studio Filmowe Oko
- Atelier: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź), Centralna Wytwórnia Programów i Filmów Telewizyjnych Poltel, Wytwórnia Filmów Dokumentalnych (Warszawa)
- Laboratorium: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź), Centralna Wytwórnia Programów i Filmów Telewizyjnych Poltel, Wytwórnia Filmów Dokumentalnych (Warszawa)
- Obsada aktorska: Krzysztof Jasiński (Ignacy Jan Paderewski), Marta Lipińska (Helena Paderewska, żona Ignacego Jana), Zdzisław Wardejn (Wojciech Korfanty , poseł Reichstagu), Stefan Friedmann (dziennikarz Andrzej Frankowski, reporter "Kuriera Poznańskiego"), Ferdynand Matysik (pułkownik Wade, oficer brytyjski towarzyszący Paderewskiemu), Edward Warzecha (komandor porucznik Rawlings, oficer brytyjski towarzyszący Paderewskiemu), Igor Przegrodzki (Kazimierz Władysław Seyda), Jerzy Łapiński (Stanisław Grabski), Bronisław Wrocławski (major Stanisław Taczak, dowódca oddziałów powstańczych), Piotr Krukowski (doktor Bolesław Krysiewicz badający Paderewskiego), Włodzimierz Wiszniewski (Kontrowicz, dyrektor hotelu "Bazar"), Andrzej Łągwa (Sylwin Strakacz, sekretarz Paderewskiego), Andrzej Żółkiewski (major Stefan Iwanowski, oficer Polskiej Armii generała Hallera), Michał Grudziński (kapitan Andersch, oficer niemiecki na stacji w Rogoźnie), Leszek Wojtaszak (Franciszek Ratajczak, dowódca oddziału Straży Ludowej), Lech Gwit (ksiądz Stanisław Adamski), Jan Hencz (podporucznik Mieczysław Paluch, członek Komisariatu Naczelnej Rady Ludowej), Bogusław Semotiuk (podporucznik Bohdan Hulewicz), Andrzej Grabarczyk (podporucznik Jan Maciaszek), Waldemar Szczepaniak (podporucznik Edmund Krause), Wanda Neumann (Maria Seydowa), Andrzej Szczytko (Roman Wilkanowicz, dowódca oddziału polskiego na dworcu w Poznaniu), Włodzimierz Twardowski (Marian Trawiński, dowódca oddziału z Kórnika), Bogusław Sochnacki (generał Von Bock und Polach), Leon Niemczyk (generał Schimmelpfenig), Erwin Nowiaszek (minister Eugen Ernst, członek rządu pruskiego), Mariusz Żaba (Michał Milewski, oficer polski w centrali telefonicznej), Andrzej Mrozek (strażak), Zbigniew Józefowicz (redaktor naczelny "Kuriera Poznańskiego"), Grażyna Jędras (telefonistka), Michał Szewczyk (Kaczmarek, woźnica Frankowskiego), Henryk Staszewski (ziemianin z Lipnicy), Włodzimierz Adamski (członek delegacji u generała Von Bock und Polach), Hanna Bedryńska, J. Dąbrowski, Jacek Domański (powstaniec), Janusz Dziubiński, Krystyna Feldman (wydająca jedzenie dla żołnierzy w tramwaju), A. Ford, M. Frydrych, Zbigniew Grabski, Renata Husarek, Wojciech Kalinowski, Eugeniusz Korczarowski (członek Komisariatu Naczelnej Rady Ludowej), Wojciech Krupa, Ryszard Radwański (dziennikarz w "Bazarze"), Eugeniusz Wałaszek (niemiecki dezerter kradnący Frankowskiemu kiełbasę), Ryszard Mróz (dyktujący dziennikarz w drukarni "Kuriera Poznańskiego; nie występuje w czołówce), Mirosław Siedler (oficer w sztabie niemieckim; nie występuje w czołówce), Tadeusz Teodorczyk (maszynista w pociągu wiozącym Paderewskiego do Poznania; nie występuje w czołówce)
- Obsada dubbingu: Włodzimierz Adamski (minister Eugen Ernst, członek rządu pruskiego; rola Erwina Nowiaszka; nie występuje w czolówce)