ZNAK ORŁA
- Serial fabularny
- Produkcja: Polska
- Rok produkcji: 1977
- Premiera: 1978. 02. 16
- Gatunek: Film historyczny
- Dane techniczne: Barwny.
Scenariusz filmu inspirowany przez film telewizyjny Bohdana Poręby "Gniewko, syn rybaka".

Akcja serialu, rozgrywającego się w latach 1308 - 34, osnuta jest wokół historycznych wydarzeń związanych z działalnością zjednoczeniową Władysława Łokietka. Głównym bohaterem jest Gniewko, syn rybaków spod Gdańska, któremu Brandenburczycy zabili rodziców. Występuje on najpierw jako dwunastoletni chłopak (w tej roli - uczeń szkoły podstawowej, Jarek Makowski), a później już jako dorosły młodzieniec (tę postać kreuje aktor Krzysztof Kołbasiuk). Większość pierwszoplanowych postaci, wśród których działa bohater spod "Znaku orła", ma swoje pierwowzory w historii Polski.
Ekipa
- Reżyseria: Hubert Drapella
- Reżyser II: Krystyna Chilińska, Romuald Staszkiewicz
- Asystent reżysera: Agnieszka Arnold, Grażyna Szymańska
- Scenariusz: Alina Korta, Bohdan Poręba, Hubert Drapella
- Zdjęcia: Jerzy Stawicki, Jacek Stachlewski
- Współpraca operatorska: Jerzy Szurowski, Zygmunt Krusznicki
- Scenografia: Wiesław Śniadecki, Zofia Pruchnicka, Milena Murawska
- Współpraca scenograficzna: Ireneusz Sałański, Andrzej Czapliński, Danuta Węgrzyn, Grażyna Wińska, Ewa Tabor, Janusz Dwornik, Stanisław Górecki
- Muzyka: Maciej Małecki
- Wykonanie muzyki: Wielka Orkiestra Symfoniczna Polskiego Radia i Telewizji (Katowice)
- Dyrygent: Szymon Kawalla
- Konsultacja muzyczna: Jerzy Matula
- Dźwięk: Ryszard Patkowski
- Współpraca dźwiękowa: Ernest Zawada, Ryszard Grodzki, Zygmunt Nowak
- Montaż: Irena Choryńska
- Współpraca montażowa: Janina Kondzioła, Ewa Szulc
- Charakteryzacja: Zbigniew Dobracki
- Współpraca charakteryzatorska: Lidia Kubis, Grażyna Wojnowska
- Konsultacja: Bronisław Nowak (historyczna), Jacek Banaszkiewicz (historyczna)
- Ewolucje kaskaderskie: Janusz Błaszczyk (nie występuje w napisach), Józef Grzeszczak (nie występuje w czołówce)
- Kierownictwo produkcji: Ryszard Jasionowski
- Kierownictwo produkcji II: Marek Dobrowolski
- Asystent kierownika produkcji: Wojciech Chrzanowski, Roman Morawiecki, Barbara H. Nowak, Zbigniew Żmigrodzki
- Kierownictwo planu: Stefan Zdziechowski
- Sekretariat planu: Małgorzata Raszek
- Produkcja: Studio Filmowe Profil
- Atelier: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Wrocław)
- Laboratorium: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Wrocław), Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź)
EDUKACJA. 1308 (1)
- Odcinek serialu
- Dane techniczne: 27 min.
Gniewko - chłopak, który mieszka w osadzie rybackiej, zostaje wysłany na polecenie księcia Władysława do Gdańska, aby uprzedzić załogę o nadciągających wojskach brandenburskich. Ratuje się przed pogonią i dociera do grodu. Na pomoc zostają wezwani ówcześni sprzymierzeńcy - Krzyżacy.
Ekipa
- Obsada aktorska: Adam Baumann (Hanysz), Eliasz Kuziemski (Sulisław, opiekun Gniewka), Jarosław Makowski (Gniewko), Wojciech Alaborski (von Plauen, komtur krzyżacki), Waldemar Gajewski, Andrzej Gierczak, Anna Korzeniecka, Józef Korzeniowski (wielki mistrz Henryk von Klocke), August Kowalczyk (przeor Wilhelm), Jerzy Kownas, Jerzy Kozłowski, Edward Ożana, Janusz Paluszkiewicz (Bogusza, sędzia Pomorza)
Nagrody indywidualne
- 1979 - Hubert Drapella Poznań (FF dla Dzieci)-Nagroda Jury Dziecięcego (Marcinek) 6 Ogólnopolski Festiwal Filmów dla Dzieci i Młodzieży (5-9.05)
SŁOWO ZAKONU. 1308 (2)
- Odcinek serialu
- Dane techniczne: 27 min.
Ponieważ wszyscy bliscy Gniewka zostali uprowadzeni przez wojska nieprzyjacielskie, chłopiec zostaje pod opieką jednego z rycerzy polskiej załogi Gdańska - Sulisława. Krzyżacy mimo wycofania się wojsk brandenburskich nie odchodzą, Lecz w zdradziecki sposób napadają na miasto i wycinają w pień całą polską ludność. Garstka Polaków z Sulisławem i Gniewkiem ucieka z Gdańska. Pachołek polskich rycerzy - Hanysz przyłapany przez Krzyżaków na próbie kradzieży w kościele, zostaje zmuszony do posłuszeństwa rycerzom zakonnym. Będzie on wielokrotnym przeciwnikiem Gniewka.
Ekipa
- Obsada aktorska: Adam Baumann (Hanysz), Eliasz Kuziemski (Sulisław, opiekun Gniewka), Jarosław Makowski (Gniewko), Józef Korzeniowski (wielki mistrz Henryk von Klocke), August Kowalczyk (przeor Wilhelm), Jerzy Kozłowski, Edward Ożana, Janusz Paluszkiewicz (Bogusza, sędzia Pomorza), Lech Grzmociński, Zdzisław Kuźniar (margrabia brandenburski), Mieczysław Łoza, Ferdynand Matysik (pisarz margrabiego), Irena Telesz-Burczyk
PIERŚCIEŃ. 1309 - 1312 (3)
- Odcinek serialu
- Dane techniczne: 29 min.
Sulisław wychowuje na swym dworze Gniewka. Na wieść o buncie niemieckiego mieszczaństwa w Krakowie spieszy z pomocą Łokietkowi zostawiając Gniewka w siedzibie starosty Wielkopolskiego. Gniewko jednak ucieka i samotne wędruje do Krakowa. Dochodzi do pierwszego spotkania Gniewka z Hanyszem, który w przebraniu mnicha zamordował wysłannika dworu - archidiakona, by zdobyć pierścień ze znakiem najwyższej władzy kościelnej. Gniewko odstrasza Hanysza i znajduje przy płaszczu zamordowanego zapinkę z takim samym znakiem.
Ekipa
- Obsada aktorska: Adam Baumann (Hanysz), Tadeusz Borowski (rycerz Wincenty, starosta wielkopolski), Eliasz Kuziemski (Sulisław, opiekun Gniewka), Bernard Michalski (Paweł, kasztelan łęczycki, ojciec Agnieszki), Jarosław Makowski (Gniewko), Bogumił Antczak (rycerz polski), Jerzy Bączek, Aleksander Fogiel (Stańko), Krzysztof Gordon (archidiakon zabity przez Hanysza), Andrzej Hrydzewicz (rycerz kasztelana łęczyckiego), Antoni Lewek, Eugeniusz Lotar, Bruno O'Ya (rycerz kasztelana łęczyckiego), Halina Romanowska, Stefan Szmidt (rycerz Wincentego)
NIEZAŁATWIONE RACHUNKI. 1318 (4)
- Odcinek serialu
- Dane techniczne: 26 min.
W Krakowie Hanysz uprowadza Gniewka i odbiera mu zapinkę. Tylko przypadek ratuje chłopca od śmierci. Gniewko wtrącony do lochu wydostaje się na wolność kanałem wodnym.
Ekipa
- Obsada aktorska: Adam Baumann (Hanysz), Tadeusz Borowski (rycerz Wincenty, starosta wielkopolski), Ryszard Filipski (Władysław I Łokietek), Eliasz Kuziemski (Sulisław, opiekun Gniewka), Bernard Michalski (Paweł, kasztelan łęczycki, ojciec Agnieszki), Jarosław Makowski (Gniewko), Bogumił Antczak (rycerz polski), Andrzej Hrydzewicz (rycerz kasztelana łęczyckiego), Antoni Lewek, Bruno O'Ya (rycerz kasztelana łęczyckiego), Arkadiusz Bazak (rycerz Łokietka), Henryk Bista (mieszczanin krakowski w domu Ewalda), Stanisław Igar (Ewald, kupiec krakowski, pomocnik Hanysza), Stanisław Michalski (rycerz)
WICI. 1318 (5)
- Odcinek serialu
- Dane techniczne: 28 min.
Upłynęło parę lat. Gniewko jest już młodzieńcem. Idąc śladami Brandenburczyków znajduje w puszczy zniszczony wóz, zabitych ludzi i małą Agnieszkę - córkę kasztelana łęczyckiego. W nocy przybywa posłaniec z wiciami. Gniewko z Sulisławem ruszają do obozu książęcego. Zjawia się tam też Hanysz wysłany przez Krzyżaków jako szpieg. Gniewko otrzymuje od Łokietka "Znak orła" - dowód zaufania księcia i polecenie udania się do chłopców szykujących partyzanckie zasadzki na wroga.
Ekipa
- Obsada aktorska: Adam Baumann (Hanusz), Tadeusz Borowski (rycerz Wincenty, starosta wielkopolski), Ryszard Filipski (Władysław I Łokietek), Krzysztof Kołbasiuk (Gniewko), Eliasz Kuziemski (Sulisław, opiekun Gniewka), Bernard Michalski (Paweł, kasztelan łęczycki, ojciec Agnieszki), Bogumił Antczak (rycerz polski), Arkadiusz Bazak (rycerz Łokietka), Jerzy Bączek, Aleksander Fogiel (Stańko), Andrzej Fogiel, Wiktor Grotowicz, Antoni Lewek, Wojciech Pilarski (Krzyżak), Halina Romanowska (Świętocha), Sonia Skibińska (Agnieszka, kasztelanka łęczycka, w dzieciństwie)
SPRZYMIERZEŃCY. 1318 (6)
- Odcinek serialu
- Dane techniczne: 28 min.
Hanysz usiłuje skrycie zabić Gniewka - lecz bezskutecznie. Wraca więc do Krzyżaków i mówi im o zadaniach Gniewka i roli "Znaku orła". Gniewko wypełnia swą misję, ale w drodze powrotnej napadają go zaczajeni Krzyżacy. Pokonuje ich i chociaż ranny - dociera do obozu.
Ekipa
- Obsada aktorska: Adam Baumann (Hanysz), Ryszard Filipski (Władysław I Łokietek), Krzysztof Kołbasiuk (Gniewko), Eliasz Kuziemski (Sulisław, opiekun Gniewka), Arkadiusz Bazak (rycerz Łokietka), Aleksander Fogiel (Stańko), Wiktor Grotowicz, Lidia Korsakówna (zielarka), Wojciech Pilarski (Krzyżak), Michał Rosiński
ZAPROSZENIE. 1331 (7)
- Odcinek serialu
- Dane techniczne: 27 min.
Znowu upłynęło parę lat. Jest rok 1331. Polskie rycerstwo spotyka się z królem Władysławem w Chęcinach. Jest tu i Gniewko, zajeżdża też do Chęcin do ojca - kasztelana Pawła - jego córka, kiedyś mała Agnieszka, dziś dorodna panna. Młodzi bardzo się sobie podobają, ale kasztelan jest z tego niezadowolony i mimo oporu Agnieszki postanawia wywieźć ją z Łęczycy.
Ekipa
- Obsada aktorska: Bożena Adamek (Agnieszka, kasztelanka łęczycka), Adam Baumann (Hanysz), Tadeusz Borowski (rycerz Wincenty, starosta wielkopolski), Ryszard Filipski (Władysław I Łokietek), Krzysztof Kołbasiuk (Gniewko), Eliasz Kuziemski (Sulisław, opiekun Gniewka), Bernard Michalski (Paweł, kasztelan łęczycki, ojciec Agnieszki), Bogumił Antczak (rycerz polski), Arkadiusz Bazak (rycerz Łokietka), Wiktor Grotowicz, Andrzej Hrydzewicz (rycerz kasztelana łęczyckiego), Antoni Lewek, Ewa Nijaki (dwórka Agnieszki), Bruno O'Ya (rycerz kasztelana łęczyckiego), Andrzej Pściuk (Kazimierz III Wielki), Stefan Szmidt (rycerz Wincentego), Lech Ordon (wysłannik Krzyżaków; w odcinku 7 nie występuje w czołówce)
GDYBY ZDRADZIŁ. 1331 (8)
- Odcinek serialu
- Dane techniczne: 28 min.
Agnieszka wykrada się nocą z obozu ojca, aby spotkać się z Gniewkiem, ten nie wierzy jednak w możliwość przełamania oporu kasztelana. Łokietek wyprawia Gniewka w ślad za starostą wielkopolskim, którego zaprosili do Malborka Krzyżacy, obawia się bowiem, że starosta może być urażony faktem oddania Wielkopolski przez króla swemu synowi Kazimierzowi i może dopuścić się zdrady.
Ekipa
- Obsada aktorska: Bożena Adamek (Agnieszka, kasztelanka łęczycka), Adam Baumann (Hanysz), Tadeusz Borowski (rycerz Wincenty, starosta wielkopolski), Ryszard Filipski (Władysław I Łokietek), Krzysztof Kołbasiuk (Gniewko), Bernard Michalski (Paweł, kasztelan łęczycki, ojciec Agnieszki), Arkadiusz Bazak (rycerz Łokietka), Andrzej Hrydzewicz (rycerz kasztelana łęczyckiego), Eugeniusz Kujawski (żołnierz komtura krzyżackiego), Zygmunt Maciejewski (komtur krzyżacki), Grzegorz Młudzik, Lech Ordon (wysłannik Krzyżaków; w odcinku 7 nie występuje w czołówce), Andrzej Pściuk (Kazimierz III Wielki), Stefan Szmidt (rycerz Wincentego), Leon Niemczyk (komtur krzyżacki; w odcinku 8 nie występuje w czołówce)
KOMU SŁUŻYCIE. 1331 (9)
- Odcinek serialu
- Dane techniczne: 28 min.
Gniewko ukryty w komnacie malborskiego zamku jest świadkiem nakłaniania starosty Wincentego do zdrady i planowanego rozbioru Polski. Krzyżacy planują również porwanie księcia Kazimierza. Starosta Wincenty poleca Gniewkowi ostrzec Kazimierza.
Ekipa
- Obsada aktorska: Tadeusz Borowski (rycerz Wincenty, starosta wielkopolski), Krzysztof Kołbasiuk (Gniewko), Wojciech Alaborski (von Plauen, komtur krzyżacki), Zbigniew Bogdański, Stanisław Dąbrowski, Andrzej Golejewski, Eugeniusz Kujawski (żołnierz komtura krzyżackiego), Zygmunt Maciejewski (komtur krzyżacki), Grzegorz Młudzik, Leon Niemczyk (komtur krzyżacki; w odcinku 8 nie występuje w czołówce), Lech Ordon (wysłannik Krzyżaków; w odcinku 7 nie występuje w czołówce), Krzysztof Stasierowski (w czołówce nazwisko: Stasiorowski), Stefan Szmidt (rycerz Wincentego), Lech Wierzbowski
OSTRZEŻENIE. 1331 (10)
- Odcinek serialu
- Dane techniczne: 27 min.
Gniewko pokonuje w walce ściągających go Krzyżaków i przybywa na dwór Kazimierza. Hanysz, który przebywa na dworze jako doradca królewicza, powiadamia Krzyżaków o sytuacji. Obarczony zostaje specjalną misją - musi porwać Gniewka, który znając tajne plany Zakonu, jest dla Krzyżaków szczególnie niebezpieczny.
Ekipa
- Obsada aktorska: Bożena Adamek (Agnieszka, kasztelanka łęczycka), Adam Baumann (Hanysz), Krzysztof Kołbasiuk (Gniewko), Bernard Michalski (Paweł, kasztelan łęczycki, ojciec Agnieszki), Wojciech Alaborski (von Plauen, komtur krzyżacki), Andrzej Hrydzewicz (rycerz kasztelana łęczyckiego), Andrzej Pściuk (Kazimierz III Wielki), Bogusław Sochnacki (Hanke von Elmer, rycerz krzyżacki), Adam Trela