SOBÓL I PANNA


Fot. Muzeum Kinematografii w Łodzi

Adaptacja najbardziej znanej powieści Józefa Weyssenhoffa - żyjącego na przełomie XIX i XX wieku piewcy urody kresowych puszcz i uroków życia na wschodnich rubieżach II Rzeczypospolitej oraz surowego krytyka ziemiaństwa. Większość jego utworów interesuje dziś wyłącznie zawodowych badaczy literatury, choć ponowne "odkrycie" Kresów po roku 1989 sprawiło, że i o Weyssenhoffie mówi się ostatnio więcej. Z jego bogatej spuścizny jedynie "Soból i panna" nigdy nie został zapomniany. Do tego stopnia, że w 1983 roku Hubert Drapella zdecydował się przenieść powieść na ekran. Nie było to łatwe przedsięwzięcie, zważywszy, że książka Weyssenhoffa to w zasadzie pozbawiona linearnej fabuły kompilacja soczystych opisów krajobrazów i polowań oraz nieco zdawkowego wątku miłosnego. Hubert Drapella realizował swój film w plenerach Suwalszczyzny, przypominającej fauną i florą mityczne Kresy. Uwagę skupił jednak na drugoplanowym w powieści romansie między wysoko urodzonym studentem Michałem Rajeckim a Warszulką - wiejską dziewczyną o niepospolitej urodzie i przymiotach ducha. Młodzi spotykają się, rzecz jasna, podczas polowania. Po pierwszym spotkaniu przychodzą następne. Zadurzony Michał przebąkuje coś niebacznie o wspólnej przyszłości, co oczywiście nie ma prawa nastąpić. Nikt z jego sfery nie zaakceptowałby takiego mezaliansu. Mimo że Warszulka szczerze kocha panicza, ten powoli przestaje się nią interesować. Dostrzega, że ich związek nie ma przyszłości. Rezygnuje nawet z wiele obiecującej randki. Powodowany wyrzutami sumienia usilnie namawia Warszulkę do ożenku z interesującym się nią zamożnym chłopem Józefem Trembelem. Kiedy zrozumie, że popełnił błąd, jest już za późno.
Film został starannie i sprawnie zrealizowany, choć zatracił nieco ducha prozy Weyssenhoffa. Rekompensuje to jednak rola Jana Englerta, który jako Stanisław Pucewicz zyskał bardzo pochlebne oceny recenzentów. [PAT]

Ekipa

Pierwowzory